Annala Uladh: Annals of Ulster otherwise Annala Senait, Annals of Senat Author: [unknown] p.236 U1202.0 Kal. Ian. iii. f., l. iiii., Anno Domini M.cc.ii. U1202.1 Niall h-Ua Flainn do marbadh do Gallaibh Uladh i mebhail. U1202.2 Maghnus, mac Diarmata h-Ui Lachlainn, do ----- p.238 mharbadh do Muircertach h-Ua Neill. Muircertach h-Ua Neill dono do marbadh ann. U1202.3 1 (In t-eascub h-Ua Mellaigh quieuit.) U1202.4 (Iohannes, presbiter Cardinalis de Monte Celío et legatus Apostolicae Sedis, in Hiberniam uenit.) U1202.5 (Senudh chleireach Eirenn, itir Ghallaibh & Ghoeidhealaibh, i n-Ath Cliath imon Cardinail cetna sin.) U1202.6 (Senudh Chonnacht, itir laechaibh & chleirchibh, hic Ath Luain hi cind chaeicidhis imon Cardinail cetna.) U1202.7 (Toirrdhealbach, mac Ruaidhri, mic Thoirrdhealbaidh h-Ui Conchubhair, do gabhail la Cathal Croibhderg, la ri Connacht. Ocus is iat ros-gabhsat e: idon, Donnchadh h-Ua Dubda, ri h-Ua n-Amhalgaidh & Conchubhar Got h-Ua h-Eadhra, ri Luighne Connacht & Diarmaid mac Ruaidhri h-Ui Conchobhair, idon, mac a athar fein & Diarmaid mac Maghnusa, idon, mac derbrathar a athar). U1202.8 (Cathal Carrach mac Conchubhair Mhaenmuighe mic Toirrdelbhaigh Mhoir, ri Condacht, do marbadh in bliadhain si.) Year U1203. U1203.0 Kal. Ian. iiii. f., l. x, u., Anno Domini M.[ordm ]cc.iii. U1203.1 Mael Coluim h-Ua Bronan, aircinnech Toraidhe, in pace quieuit. U1203.2 Domnall Carrach h-Ua Dochartaigh, rí Thire Conaill, do marbadh do Mhuinnter Baighill ar n-argain cell n-imdha & tuaithi. U1203.3 Mael Finnen Mac Colman, ardshenoir togaidhe, in pace quieuit. U1203.4 Domnall h-Ua Brolchan, prioir Ia uasalshenoir ----- p.240 togaidhe ar ceill, ar cruth, ar deilb, ar duthcus, ar mine, ar mordhacht, ar mídhcaire, ar crabadh, ar ecnai, post magnam tribulationem et optimam penitentiam in quinto Kalendas Maii, ingressus est uiam uniuersae carnis. U1203.5 (Conchubhar Ruadh mac Domnaill h-Ua Briain, do mharbhadh la dhearbhrathair fein, idon, la Muircheartach, mac n-Dhomnaill mic Thoirrdhealbuidh h-Ui Briain.) U1203.6 (Toirrdhealbhach mac Ruaidhri h-Ui Conchubhair, d'etludh as a geimhiul & sidh do dhenum do Chathal Croibhdhearg ris & ferann du thabhairt dho. Toirrdhealbhach d'innarbadh do Chathal croibhderg & sith do denum ris fo chetoir tre impidi na n-Gall, idon, Mailfer & Uater.) Year U1204. U1204.0 Kal. Ian. u. f., l.xx. ui., Anno Domini M.cc.iiii. U1204.1 Doire do loscadh {folio & column 56va} o ta relic Martain co tibrait Adomhnain. U1204.2 Diarmait mac Muircertaigh h-Ui Lochlainn, co ní do Ghallaibh do thiachtain ar creich i Tir n-Eogain, co ro-airgset in Scrin Coluim Cille, co rucsat orra drem do Ceniul Eogain, co remaidh for Gallaibh, co romarbadh Diarmait tria mírbailibh na Scrine. U1204.3 Sloghadh la mac Uga de Laci co ní do Ghallaibh na Midhe i n-Ulltaibh, co ro-dichuiredur Sheoan do Chuirt a h-Ulltaibh. U1204.4 Mainistir do dhenumh do Celluch [gap: extent: 3 words] ar lar croí ----- p.242 Ia gan nach dligedh, tar sarughudh muinnteri Ia, co romill in baile co mór. Slogadh dono la cleirchibh Erenn, idon, la Florínt h-Ua Cerballan, la espuc Tire h-Eogain & la Mael Isu h-Ua n-Dorig, idon, espuc Tire Conaill & la abad Reiclesa Poil & Petair i n-Ard Macha & la h-Amalgaidh h-Ua Fergail, abad Reiclesa Doire & la h-Ainmire h-Ua Cobhthaigh & sochaidhi mór do muinnter Doire & sochaidhi mor do cleirchibh in Tuaisceirt, co roscailset in Mainister do reir dlighidh na h-ecailsi. In t-Amhalgaidh remhraiti sin do ghabhail abdaine Ia tre togha Gall & Gaidhel. U1204.5 (Muircheartach Teathbhach mac Conchubhair Maenmhuighe mic Ruaidhri h-Ui Conchubhair, do marbadh do Dhiarmuid mac Ruaighri & do Aedh mac Ruaidhri, idon, dá dhearbhrathair a athar fein.) U1204.6 (Maidm ria n-Dhomnall mac Mhecc Carrthaigh & ria n-Deasmhuimhneachaibh for Galluibh, ubi ceciderunt centum sexaginta uiri, uel amplius.) Year U1205. U1205.0 Kal. Ian. uii. f., l. uii., Anno Domini M.cc.u. U1205.1 Sitriuc h-Ua Sruithein, aircinnech na Congbhala, idon, cenn h-Ua Murthele & toisech Clainni Sneidhgile ar tothucht, post optimam penitentiam feliciter finiuit uitam et sepultus est in templo quod factum est apud ipsum. U1205.2 Mael Brighte h-Ua h-Eraran do thogadh i comurbus Brenainn do lar Daire Coluim Cille. U1205.3 h-Eoan do Chuirt, innredhach ceall Erenn & tuath, do innarbadh do mac Uga de Laci i Tír n-Eogain ar comuirce Ceniuil Eogain. ----- p.244 Year U1206. U1206.0 Kal. Ian. i. f., l. x. uiii., Anno Domini M.cc.ui. U1206.1 Maghnus h-Ua Cathan, mac righ Ciannacht & Fer na Craibhe, tuir gaiscidh & beoghachta in Tuaisceirt, do thuitim le guin soighdi. U1206.2 Soerbhrethach h-Ua Doireid, aircinnech Domnaigh Moir, in pace quieuit. U1206.3 Patraic h-Ua Moghran quieuit in pace. Year U1207. U1207.0 {folio & column 56vb}Kal. Ian. ii. f., l.xx. ix., Anno Domini M.cc.uii. U1207.1 Domhnall h-Ua Muiredaigh, ardfher leighinn Daire Coluim Cille, post magnam tribulationem uitam feliciter finiuit. Ocus rotogadh Muircertach O Millugan (no, O Maelagan) 'n-a inadh. U1207.2 Mael Petair h-Ua Calman, comarba Cainnigh, tuir crabadh & eínigh Thuaisceirt Erenn, in pace quieuit. Ut dixit poeta: 1. Easbaidh h-Ua Calman 'n-a cill, Olc 'n-a agaidh ní airmim: Ita samhudh d'an socht sin, 'Nocht gan crabadh n-a cathraigh. ----- p.246 2. Areis Cainnigh in chuirp oigh No co r'eirigh uas altóir, Ni ciall danusfáca in flaith, Ni riadh cába fa chomaith. 3. Robo shai sribinn sciamglain, Maith rocongbadh coemhriaghail, Rofhrecaibh tarbha i n-gach tan, Rob' eacnaidh amra, uasal. 4. Gen co saeradh nech fo nim In dubhreicles ar demhnaibh, Gia naemthar cen locht ar lar, Doshaerfadh corp h-Ui Calman. 5. Comarba Cainnigh na cell, Is dith do cach i coitchenn, Is bron do gach bocht dobhir, Is mór in t-olc a easbaidh. Easbaidh h. C. U1207.3 Dith mor ar dhainibh & ar innilibh isin bliadhain si. U1207.4 Fhlaithbertach h-Ua Fhlaithbertaigh, prioir Duine Géimin, in pace quieuit. U1207.5 Gilla Patraic h-Ua Falachtaigh, aircinnech Duin Cruithne, mortuus est. U1207.6 Muircertach h-Ua Fhlaithbertaigh mortuus est. U1207.7 Crech mebla la Cenel Conaill i n-Uib Fharannain & i Clainn Diarmata, co roghabsat bú & co romarbsat doine. Rucsat orra Clann Diarmata & h-Ui Fhairennain & h-Ui Gailmredaigh, co romarbadh ár diairmidhe & co robaidhedh sochaidhe dibh. U1207.8 Sloghadh la h-Uga de Laci co n- Gallaibh Midhe & Laighen i Toluch n-óoc, co roloiscthea cealla & arbanna. Ocus ni rucsat geill na eidire Aedha h-Ui Neill don chur sin. U1207.9 Sloghadh la h-Uga de Laci ----- p.248 i Ciannachtaib, co roloisc cella Ciannacht uile & co roghabh bú co diairmidhe. U1207.10 Comarba Patraic do dhul co tech righ Saxan do shochur ceall Erenn & do chasait Gall Erenn. Year U1208. U1208.0 Kal. Ian. iii. f., l. x., Anno Domini M.cc.uiii. U1208.1 Crech la h-Eignechan h-Ua n-Domnaill i Feraib Manach, cor'gabhsat bú & co rucsat Fir Manach forra, co romarbadh h-Ua Domnaill, ri Thire Conaill, ann, co n-ár diairmídhe do maithibh Ceniuil Conaill maille fris. Year U1209. U1209.0 {folio/column 57ra}Kal. Ian. u. f., l. xx. i., Anno Domini M.cc.ix. U1209.1 Crechshluaghadh la h-Aedh h-Ua Neill i n-Inis n-Eogain & ruc O Domnaill fair, co tucsat cath in ramarbadh ár diairmidhe daine for gach leth, bail romarbadh Domnall Mac Murchadha, do Chenel Eogain. Fergal imorro h-Ua Baighill & Cathbarr h-Ua Domnaill & Cormac h-Ua Domnaill & Dabid h-Ua Dochurtaigh co sochaidhe do maithibh Ceneoil Conaill imaille riu. U1209.2 Cath tucsat meic Raghnaill mic Somurligh, for feraibh Sciadh, dú in ramarbadh a n-ár. ----- p.250 U1209.3 (Finghin mac Diarmada mic Cormuic Mheg Carrthaigh, ri Deasmughan, interfectus est a suis.) U1209.4 (Ualgharc h-Ua Ruairc d'aithrighadh & Art mac Domnaill mic Fhearghail h-Ui Ruairc, do righadh i n-a inadh.) U1209.5 (Anno millesimo ducentesimoque nono, Alaxander, Doctor reuerendus atque Magister, Doctrinale suum dedit tunc legendum.) Year U1210. U1210.0 Kal. Ian. ui. f., l. ii., Anno Domini M.cc.x. U1210.1 Gilla Crist h-Ua Cernaigh, comarba Condere, in bona penitentia quieuit. U1210.2 Ri Saxan do thaidhecht i n-Erinn co longais diairmidhe, idon, secht cét long. U1210.3 (Art mac Domnaill mic Ferghail h-Ui Ruairc, rí Breifne, do marbadh tre mheabhail la Cormac mac Airt h-Ui Mhail Sheachlainn.) U1210.4 (Ceile h-Ua Dubhthaigh, epscop Mhaighi Eo na Saxan, in Christo quieuit.) U1210.5 (Flaithbertach h-Ua Flainn, idon, comorba Dachonna Eassa mic n-Eirc, mortuus est.) ----- p.252 Year U1211. U1211.0 Kal. Ian. uii. f., l., x. iii., Anno Domini M.cc.x.i. U1211.1 Gaill do thaidhecht co Caeluisgi, co rotinoil Aedh h-Ua Neill Conaill & Eogain & Oirghiallu, co romarbadh leis. U1211.2 (Toirrdhealbhach mac Ruaidhri h-Ui Chonchubhair, do denum chreiche i Magh Luirg, gu rug leis isin Séghais hí docum Diarmoda, a brathar & do lean Aodh mac Cathail, he gu n-dheachaidh is Tuaisgirt ar teicheadh reimhe.) U1211.3 (Braighde Chonnacht do thoighecht i n-Erinn, idon, Diarmaid mac Conchubhair, Conchubhar h-U Eaghra & Finn h-Ua Carmacan & Toibeard, mac Gall Gaoidhil.) U1211.4 (Aireachtach Mac Donnchaidh occisus est.) U1212.0 Kal. Ian. i. f., l. xx. iiii., Anno Domini M.cc.x.ii. U1212.1 Sitriuc h-Ua Laighenan, comarba Comgaill, do éc & Aengus Mac Cormaic do oirdnedh i n-a inadh. U1212.2 Caistel Cluana Eois do denam do Ghallaibh (& don Gaillepscop) & crechsluaghadh do dhenum doibh i Tir n-Eogain. (Ocus tugsad Fir Mhanach ár mor orra ann.) U1212.3 Aedh h-Ua Neill, rí Conaill & Eogain & Airghiall, do breith orra & maidm for Ghalluibh, dú in romarbadh ár diairmhidhe dibh. U1212.4 Tomas mac Uchtraigh, co macaibh Raghnaill mic Somarligh, do thaidhecht do Dhaire Coluim Cille co sé longaibh sechtmogad & in baile do mílliudh doibh co mór & Inis Eogain co huilidhi do milliudh doib & do Cheniul Conaill. ----- p.254 U1212.5 (Sloigheadh le Connachtaibh tre thoghairm in Ghaillepscoib & Gillibert Mic Ghoisdealbh gu h-Eas Ruaidh, gu n-dearnad caislen Chailuisge leo.) Year U1213. U1213.0 {folio/column 57rb}Kal. Ian. iii. f., l. u., Anno Domini M.cc.x.iii. U1213.1 Donchadh Mac Cana, toisech Ceneoil Aenghusa, do éc. U1213.2 Crech do denam do Ghilla Fhiaclach h-Ua Baighill & do dreim do Ceniul Conaill ar Ceniul n-Eogain & siat ar einech Ceneoil Conaill uile & h-Ui Tairceirt co sonradhach. Ruc imorro h-Ua Tairceirt forra & ferait debaid friu. Marbthar imorro in Gilla Riabhach h-Ua Tairceirt, idon, rightoisech Clainni Sneidhgile & Clainni Finghin, i cosnum a éinigh. U1213.3 Druim Caín co n-a tempall do loscadh do Ceniul Eogain gan ceat do h-Ua Neill. U1213.4 Ferghal h-Ua Cathan, ri Ciannacht & Fer na Craibhe, do marbadh do Ghallaibh. U1213.5 Domnall h-Ua Daimín do marbadh do macaibh Meg Lachlainn i n-dorus reiclesa Daire Coluim Cille. U1213.6 (Caislen Chluana Eois do losgudh.) U1213.7 (Gillibert Mac Coisdealbh do marbadh i Caislen an Chail & in caislen do losgadh fos ann.) U1213.8 (Donnchadh h-Ua h-Eidhin do dhalladh le h-Aedh mac Cathail Croibhderg.) U1213.9 (Maidhm Chaille na Crann do thabhairt do Cormac mac Airt h-Ui Mhail Sheachlainn, ar Ghallaibh.) Year U1214. U1214.0 Kal. Ian. iiii. f., l. x. ui., Anno Domini M.cc.x.iiii. U1214.1 Donn h-Ua Breislen do marbhad d'a airiucht féin i ----- p.256 mebhail. U1214.2 Tomás mac Uchtraigh & Ruaidhri mac Raghnaill, do argain Dairi go huilidhi & do breith shet Muinntere Daire & Tuaisceirt Erenn archena do lár tempaill in reiclesa ímach. U1214.3 h-Ua Cathain, & Fir na Craibhe do thiachtain co Daire do ghabail taighi 'mo macaibh Meg Lachlainn, co romarbsat celloir mor reiclesa Daire ettora. Dorona Dia & Coluim Cille tra mírbail moir annsein: idon, in fer tinoil & tochastail, idon, Mathgamain Mag Aithne, do marbadh i n-einech Coluim Cille fo cetoir i n-dorus in dubreiclesa Coluim Cille. U1214.4 Ainmire h-Ua Cobhthaigh,ab reiclesa Daire, uasalcleirech togaidhe ar crabadh, ar duthchus, ar mine, ar mordhacht, ar midhcaire, ar mórdérch, ar ecnai, ar gach maithius archena, post optimam penitentiam ingressus est uiam uniuersae carnis i n-dubreicles Coluim Cille. U1214.5 Castel Cula Rathain do dhenum le Tomas mac Uchtraigh & le Gallaibh Uladh. Ocus roscailedh reilce & clachana & cumdaichi in baile uile, cenmotha in tempall amain, cuicesein. U1214.6 Ri Alban do éc, idon, Uilliam Garm. U1214.7 Aedh h-Ua Neill do thabairt mhadhma {folio & column 57va}ar Ghallaibh & dergár Gall do chur ann & in Cairlongport do loscad isin loa cetna, eitir daine & inníle. U1214.8 (Gilla na Naemh h-Ua Ruadhan, episcopus Luighne, in Christo quieuit.) U1214.9 (Episcopus Cluana mac Nois, idon, ----- p.258 h-Ua Muiricean, quieuit.) U1214.10 (Muircheartach, Mac Briain, do marbadh do Ghallaibh.) U1214.11 (Isin bliadhain si dobi in t-Aedh Breicci, fris a raitea An Cabharthach.) U1214.12 (Iohannes,tunc Angliae rex, tuc se Saxana & Ere don Papa, idon, Innocentiustertius, & tuc an Papa do fein aris iad & mile marg dosan & posteris gacha bliadhain: idon, secht ced ex Anglia & tri ced ex Hibernia.) Year U1215. U1215.0 Kal. Ian. u. f., l. xx. uii., Anno Domini M.cc.x.u. U1215.1 Crech do dhenum d'Aedh mac Mail Sechlainn Meic Lochlainn, for comarba Coluim Cille & caun greigi do argain do & a marbadh fein do Ghallaibh isin bliadhain cetna, tria mirbail Coluim Cille. U1215.2 Bean Mídhe, ingen h-Ui Eignigh, ben Aedha h-Ui Neill, righ Ailigh, in bona penitentia quieuit. U1215.3 Sluaghadh la h-Aedh h-Ua Neill i n-Ulltaibh & tuc maidm mor for Gallaibh Uladh. U1215.4 Uilliam, ri Alban, do éc & Alaxander, a mac, do oirdnedh i n-a inadh. U1215.5 Generale Concilium sub Innocentio Papa. ----- p.260 U1215.6. (Cathal mac Diarmoda, in Christo quieuit. U1215.7 Ordo Minorum confirmatur hoc anno. U1215.8 Ardghar h-Ua Conchubhair, episcopus Shil Muirethaigh, in Christo quieuit. U1215.9 Comdhail epscob na Crisdaidheachta co Roim i n-aimsir Innocentii Papae tercii. Is i nuimir na n-epscob bhadar ann: quadringenti quindecim, inter quos fuerunt septuaginta unus archiepiscopi et primates. Et octingenti abbates & priores. Ocus i Feil Martain do bi in comdail sin.) Year U1216. U1216.0 Kal. Ian. ui. f., l. ix., Anno Domini M.cc.x.ui. U1216.1 Mael Poil h-Ua Muiredhaigh, prioir Duine Geimhin, do éc. U1216.2 Oengus h-Ua Cairellan, toisech Clainni Diarmata, do marbadh d'a braithribh fein. U1216.3 Donnsleibhi h-Ua Mail Mena do mharbadh do Dhal Araide. U1216.4 Trad h-Ua Mail Fhabhaill, toisech Ceneoil Ferghusa, co n-a braithribh & co n-ár mor, do marbadh do Muiredach mac Mórmair Lemhnach. U1216.5 Donnchadh h-Ua Duibdirma, toisech na Bredcha, do éc i n-dubreicles Daire. U1216.6 Murchadh Mac Cathmail, righthoisech Cheneoil Feradhaigh, do éc tria mírbail Coluim Cille. U1216.7 Ruaidhri h-Ua Flainn, ri Dairlais, do éc. U1216.8 Mag Cana, toisech Ceniuil Oengusa, do marbadh dia braithribh fein. U1216.9 Dionisius h-Ua Longargan, ardespuc Caisil, mortuus est Romae. U1216.10 Echdonn Mac Gille Uidir, comarba Patraic & primhaith Erenn, post Generale Concilium Lateranense Romae feliciter obdormiuit. U1216.11 Concobur h-Ua h-Enne, epscop Cille da Lua, post idem Concilium reuertens in uia quieuit. ----- p.262 U1216.12 (Iohones, rex Anglie, mortuus est.) U1216.13 (Annudh h-Ua Muirethaidh, episcopus Conmaicne, in Christo quieuit.) U1216.14 (Obiit Innocentius Papa. Succedit Honorius.) U1216.15 (Ordo Predicatorum confirmatur. A.D. 1216. Ag so an bliadhain a raibhe Comarlle Generalta 'sa Roim, idon, Laterann, ann a roibhe mile tri ced espoc.) Year U1217. U1217.0 Kal. Ian. i. f., l. xx., Anno Domini M.cc.x.uii. U1217.1 Mathgam{folio & column 57vb}ain h-Ua Fhlaithbertaigh, ri Clainni Domnaill, mortuus est. U1217.2 (An t-airdepscob h-Ua Ruanadha do gabail do Mail Isu h-Ua Chonchubhair.) U1217.3 (Gilla Arnain h-Ua Martain, ollum Erenn i m-breitheamhnacht, mortuus est.) Year U1218. U1218.0 Kal. Ian. ii. f., l. i., Anno Domini M.cc.x.uiii. U1218.1 Gilla Tighernaigh Mac Gilla Ronan, espuc Airghiall & cenn Canonach Erenn, in bona penitentia quieuit. U1218.2 Ingantach Mac Congalaigh do éc. ----- p.264 U1218.3 (Diarmaid mac Conchubhair Mic Diarmada, righ Muige Luirg, mortuus est. Cormac do gabail righi d'a eis.) U1218.4 (Domhnall h-Ua Gadhra mortuus est.) U1218.5 (Mor, inghen h-Ui Briain, bean Chathail Croibhderg, mortua est.) Year U1219. U1219.0 Kal. Ian. iii. f., l. x. ii., Anno Domini M.cc.x.ix. U1219.1 Diarmait h-Ua Gilla Loinne do marbadh do Mac Gilla Ruaidh & d'a bhraithrib i mebail. U1219.2 Muircertach h-Ua Flainn, ri h-Ua Tuirtri, do marbadh do Ghallaibh. U1219.3 Congalach h-Ua Cainn, cainnel gaiscidh & eínig Tuaisceirt Erenn, rightoisech Muighi Lugad & Sil Cathusaigh uile, do marbadh do Gallaibh isin loó cetna. U1219.4 Gilla na Naemh h-Ua Gormgaile, sacart Ratha Luraigh, in penitentia quieuit. U1219.5 Mael Isu h-Ua Daighri, aircinnech Daire Coluim Cille —dá fhichit bliadhain do i n-aircinnecht —ar n-denum cacha maithusa eter cill & tuaith, i sext Id Decimber, i n-Domhnach, in bono fine quieuit in pace. U1219.6 (Clemens, episcopus Luighne, in Christo quieuit.) U1219.7 (Tempall Mainisdreach na Búille do coisecradh.) U1219.8 (Hoc anno Sanctus Franciscus, a prima conuersione eiusdem anno decimo tertio, misit de uoluntate Domini sex fratres mirae sanctitatis ad regnum Marrochiorum, uidelicet, fratrem Uitalem, Beralldum, Ochtonem, Accuristium, Petrum et Adiutum. Quorum quinque ultimi anno sequenti fuerunt martirizati sub rege Marrochiorum, Miramolino nomine.) ----- p.266 Year U1220. U1220.0 Kal Ian. 4a f., l. xx. iii., Anno Domini M.cc.xx. U1220.1 Fonachtan O Bronan, comarba Coluim Cille, in pace quieuit. Ocus dorala imresain eter Muinntir n-Daire & Cenel n-Eogain im togha i n-a inadh. Is edh dorighnedh annsein: dothoghadur Muinnter Daire Mac Cathmail isin comurbus & dothogh Aedh O Neill & Cenel n-Eogain Flann h-Ua Brolcan. Iar sin tra dorala imresain eter Muinntir Dhaire & O Brolcan & docuiredh O Brolchan as in comurbus. Iar sin tra rothoghadur Muinnter Daire & Cenel n-Eogain Muircertach h-Ua Millugan, idon, fer leighinn {folio/column 58ra}Daire, isin comurbus. Ocus dobai in firus leighinn & in comurbus ri bliadhain aigi, uel paulo plus. Ocus dorala imresain eter Goffraigh h-Ua n-Daighri, idon, aircinnech Daire & O Millugan, idon, in comarba, ím an firus leighinn, no co n-dechadur dochum breithi comarba Patraic, co n-derna sidh etarru & gur'toghadh Eoin, mac in fhir leighinn, isin firus leighin, do reir comarba Patraic & comarba Colum Cille & Muinntere Daire archena. U1220.2 (Aedh h-Ua Mail Eoin, epscob Cluana mac Nois, do bhathudh.) U1220.3 (Mail Seachnaill mac Concubair Mhaenmhuidhe, mortuus est.) U1220.4 (Hoc anno quinque sanctissimi fratres Minores, scilicet, Beralldus, Octo, Acursius, Petrus et Adiutus, passi sunt sub Miramolino, rege Marrochiorum, Kalendis Februarii, alias decimo septimo Kalendarum Februarii, Domini Papae Honorii tercii ----- p.268 anno quarto, fere septem annis ante mortem Sancti Franciscii.) Year U1221. U1221.0 Kal. Ian. f. ui., l. iiii. Anno Domini M.cc.xx.i. 2 U1221.1 (Diarmuid mac Ruaidhri, do marbadh.) U1221.2 (Iacobus, Penitentialis et Capellanus Domini Papae et Legatus totius Hiberniae, in Hiberniam uenit.) U1221.3 (Mael Ruanaidh h-Ua Dubhda do bhathudh.) U1221.4 (Sanctus Dominicus obiit hoc anno.) U1221.5 (Primus Conuentus Predicatorum uenit in Angliam.) ----- p.270 U1222.0 Kal. Ian f., uii. l. xu., Anno Domini M.cc.xx.ii. U1222.1 Mac Uga de Laci do thaidhecht i n-Erinn da inndeoin righ Saxan, co táinic co h-Aedh O Neill, co n-dechadur 'maille i n-aghaidh Gall Erenn & co romillset mór i Midhe & i Laighnibh & i n-Ulltaibh & co roscailset caistel Cula Rathain & co rothinolsat Gaill Erenn cethri catha fichet co Delgain, co tánic Aedh O Neill & mac in Uga, cethri catha, 'n-a n-aghaidh, co tucsat Gaill breth a beoil fein d'O Neill. U1222.2 (Cormac, abb Comair, occisus est.) U1222.3 (Gilla Mochoinne h-Ua Cathail occisus est.) U1222.4 (Mor, ingen h-Ui Bhuigill, bean Amlaibh h-Ui Bheollan, mortua est.) Year U1223. U1223.0 Kal. Ian. i. f., l. xxui., Anno Domini M.cc.xx.iii. U1223.1 Niall O Neill do sharughudh Daire 'mo ingin h-Ui Cathan & doroine Dia & Colum Cille mírbuil, co rogairdigedh a shnaithi. U1223.2 Tadhg O Baighill, (idon, mac Ceallaigh) ana Thuaiscert Erínn, mortuus est. U1223.3 (Mael Isu h-Ua Floinn, prior Easa mic n-Eirc, in Christo quieuit.) U1223.4 (Murchadh Carrach h-Ua Fearghail do marbadh i n-Ghranard.) U1223.5 (Ailbin h-Ua Maelmhuidh, escop Fearna, in Christo quieuit.) ----- p.272 Year U1224. U1224.0 {folio/column 58rb}Kal. Ian. f. ii., l. uii., Anno Domini M.cc.xx.iiii. U1224.1 Cathal Croibhderg h-Ua Concobuir, ri Connacht & ri Gaidhel Erenn ar tothucht, adbath i Mainistir Cnuic Muaide, quinto Kalendarum Iuini. In t-aen Gaidhel is ferr tainig o Brian Boroma anuas ar uaisli & ar onoir; togbalach tresaghmur, tothuchtach na tuath ; sobartanach saidhber, suaithnigh, soinemhail na sithchana. Doigh is re a reimhes do gabadh dechmaidh co dlightech ar tús i n-iath Erenn. Columain cunnail craidhbech, cert-briathrach creidmhi & cristaidhechta ; certaightheoir na cíntach & na coibdhenach ; mughaightheoir na meirlech & na malartach ; coimetaigh coitchenn cathbuadhach in rechta rodlestaigh. D'a tuc Dia deghonoir i talmhain & in flaithius nemhda thall. Ar n-ég i n-aibit mhanaich dó, iar m-breith buada o doman & o deman. U1224.2 Mathgamain mac Ceithernaigh h-Ui Ceirín, rí Ciaraidhe Lacha na Nairne, mortuus est. U1224.3 Espuc Conmaicne, idon, in Gall-espuc, mortuus est. U1224.4 Domnall h-Ua Cellaig, tanusti h-Ua Maine, mortuus est. U1224.5 Mael Sechlainn mac Taidhg h-Ui Cellaigh, mortuus est. U1224.6 (Find h-Ua Curmacan quieuit.) U1224.7 (Mael Isu h-Ua Conchubhair quieuit.) U1224.8 (Predicatores intrauerunt Hiberniam.) ----- p.274 Year U1225. U1225.0 Kal. Ian. iiii. f., l. xuiii. Anno Domini M.cc.xx.u. U1225.1 Duarcan h-Ua h-Eaghra, ri Luighne, mortuus est. U1225.2 Gilla in Coimdeg Mac Gilla Carraigh, uasalshacart & persun Tighi Baithin, quieuit in Christo. U1225.3 Dionisius h-Ua Mael Chiarain, aircinnech Arda Carna, quieuit in Christo. U1225.4 Morshluaighedh do dhenum do Aedh h-Ua Neill i Connachtu le macaibh Ruaidhri h-Ui Conchubuir & le toghairm Shil Muiredhaich uile, acht Mac Diarmata amhain, idon, Cormac mac Tomaltaigh, co n-dechaidh ar fut Connacht budhes co fedhaibh Atha Luain, co roibhe da aidhchi ic Muillibh Uanach & gur'airgestar Loch n-Én & co tuc seoit h-Ui Concobair leis as. Tainic 'n-a diaigh co Carn Fraich {folio & column 58va}& doairgestair Tairrdhelbhach mac Ruaidhri, ann. Ocus dochuaidh 'n-a luathcheim d'a thigh ar cloistecht do sluaigh moir do Ghallaibh & do Mhuimnechaibh fa Donnchadh Cairbrech h-Ua m-Briain & fa Sheffraigh Mares ag Aedh h-Ua Conchobhair & ag Mac Diarmata chuige. Ocus, o nach rucsatur ar h-Ua Neill, roleansatur macu Ruaidhri gur'taifnetur iat a n-ucht h-Ui Neill arithisi. Romarbsatur Muimnigh don dul sin Echmarcach Mac Branan, taisech Corco Achlann a Cill Cellaigh. Ar n-dichur clainne Ruaidhri a Connachtaibh amach, gabais Aedh mac Cathail Croibdeirg, righi Connacht d'a n-eis. U1225.5 Tadhg h-Ua h-Eaghra do éc. U1225.6 Etain, ingen Diarmata Mic Domnaill, quieuit in Christo. U1225.7 Goill & Muimnígh do dhul fa Termunn Cael Fhinn & rocuiredh ár na n-Gall tre fhirtaibh Caelfhind. Concobur mac Taidhg & Ardghal mac Taidhg occisi ----- p.276 sunt. U1225.8 Ar mor do dhainibh isin bliadhain si. U1225.9 In t-arbur 'ga buain a haithle na feile Brighti & in treabadh 'ga dhenamh i n-ainfhecht. Year U1226. U1226.0 Kal. Ian. u. f., l. xxix., Anno Domini M.cc.xx.ui. U1226.1 Feidhlimidh h-Ua Concobhair do ghabhail taighi ar Domnall h-Ua Fhlaithbertaich, gur'marb & gur'loisc é féin & a brathair. U1226.2 Aedh h-Ua Flaithbertaich do ghabhail la h-Aedh mac Cathail Croibdeirg & a thabairt i l-laim Ghall. U1226.3 Tigernan mac Cathail h-Ui Concobhair, do mharbadh la Donnchadh h-Ua n-Dubhdai. U1226.4 Muírghius Mac Diarmata do marbadh. U1226.5 Connmach O Tarpa, espuc Luighne, in Christo quieuit. U1226.6 Caislen Cille Moire do scailiudh la Cathal O Raighillidh. U1226.7 (Aedh h-Ua Ruairc do marbadh la Cathal h-Ua Raigillidh & la Conchubhar mac Cormuic.) Year U1227. U1227.0 Kal. Ian. ui. f., l. x., Anno Domini M.cc.xx.uii. U1227.1 Uilliam Mares, mac Giustis na h-Erenn, do gabail do Chormac mac Tomaltaigh, do righ na Cairrgi & d'Aedh h-Ua Conchobair. U1227.2 Donnsleibe O Grada (alias, h-Ua Gadhra; idon, ri Sleibe Lugha) do marbadh do mac a derbbrathar fein i fill & domarbadh e fein ind fo cetoir, tre ímdell Aedha h-Ui Conchobuir. U1227.3 Brian mac ----- p.278 Concobhair h-Ui n-Diarmata, do marbadh. U1227.4 Dionisius h-Ua Mor{folio/column 58vb}dha do crosadh d'espuc Oil Find. U1227.5 Cumara h-Ua Domnallan do marbadh i n-geimil do Ruaidhri Mac Duinnsleibhe, a n-dighail a athar & sé crosta. Year U1228. U1228.0 Kal. Ian. uii. f.. l. xx. i., Anno Domini M.cc.xx.uiii. U1228.1 Aedh mac Cathail Croibdeirg h-Ui Concobair, do marbadh do Gallaibh i mebhail, iar n-a dichur do Chonnachtaibh uaithibh. U1228.2 Giustisecht na h-Erenn do ghabhail do mac Uilliam Burc (idon, Ricard). U1228.3 Aedh mac Ruaidhri, do ghabail righe Connacht & rohairgedh cealla & tuatha Connacht leó & rodichuiredh a cleirigh & a lucht eladhna archena a tiribh comaidhchibh, ar n-a cur ri fuacht & ri gorta. U1228.4 Muircertach mac Flaithbertaigh h-Ui Fhlannagan, do marbadh la macaibh h-Ui Ghadhra. U1228.5 Ferghal mac Sitriuca h-Ui Ruairc, do marbadh do macaibh Neill mic Congalaich h-Ui Ruairc. U1228.6 Niall mac Congalaigh h-Ui ----- p.280 Ruairc, do marbadh do Art mac Airt h-Ui Ruairc & Amhlaim Gerr mac Neill, do marbadh du Amhlaim mac Airt, i fathrugadh. U1228.7 Mac Craith h-Ua Mallachta quieuit in Christo. U1228.8 (Dauid O Flainn, taisech Sil Mailruanaidh, d'héc.) U1228.9 (Aedh mac Donnchadh I Fergaíl, do mharbadh la h-Aedh mac Amhlaim I Ferghail.) U1228.10 (Caislen Chuil Rathain do denum in bliadhain si.) U1228.11 (San Fronsias d'onorugadh mar gach naemh in bliadhain si leisin Papa, idon, le Gregorius nonus, scilicet, decimo septimo Kalendas Augustii.) Year U1229. U1229.0 Kal. Ian. ii. f., l. ii., Anno Domini M.cc.xx.ix. U1229.1 Duibessa ingen Ruaidhri, ben Cathail Mic Diarmata, do éc i n-a caillich duibh. U1229.2 Diarmait Mac Carrtaigh, rí Des Muman, quieuit in Christo. U1229.3 Dionis h-Ua Mordha, espuc Sil Muiredhaigh, do cur a espucoide uadha. U1229.4 Girard h-Ua Cathan, canonach is eolcha dobi isin Ord Canonach in Christo quieuit. U1229.5 Diarmait Mac Fiaich, abb reiglesa Gilla Molaisi h-Ui Gilluran i Tuaim, in Christo quieuit & a adhnucal i n-Ard Charna. U1229.6 Muiredach h-Ua Gormghaile, prioir reiglesa Indsi mic n-Erind (no, -n-Erin), duine is egnaidhe & is craibthigiu dobi do coicedh Conacht, in Christo quieuit. U1229.7 Diarmaid Mac Gilla Charraigh, airchinnech Tighi Baithin & uasalshacart & duine rob'fherr deirc & eineach dobi i cenntur Connacht, in Christo quieuit. ----- p.282 Year U1230. U1230.0 {folio/column 59ra}Kal. Ian. for Mairt, l. x. iii., Anno Domini M.cc.xxx. U1230.1 Gilla Isu h-Ua Cleirigh, epscop Luighne, quieuit in Christo. U1230.2 Gilla Carrtaigh h-Ua h-Elgiusan, canonach & angcaire, quieuit in Christo. U1230.3 Donnsleibe h-Ua Inmhuine, manach naem & maigister saer, quieuit in Christo. U1230.4 Mael Muire h-Ua Mail Eoin, abb Cluana mac Nois, in Christo quieuit. U1230.5 Mael Sechlainn Mac Fhireidhind, uasalshacart & maigistir leighinn, quieuit in Christo, i n-a noibisdi i Mainistir na Buille. U1230.6 Gilla in Coimdedh h-Ua Duillennan, comarba Feichin & abb reiglesa Canonach Esa Dara, in Christo quieuit. U1230.7 Sluaighedh la h-Uilliam Burc i Connacta, gur'milled moran leis do Chonnachtaibh. Donn Óg Mag Oirechtaigh do marbadh doibh & Echtighern, mac in breithemhan, h-Ua Mincachain do marbadh doibh. U1230.8 Art mac Airt h-Ui Ruarc, do marbadh do Raghnall h-Ua Find i mebhail. U1230.9 Mac Craith Mac Sherraigh, espuc ----- p.284 Conmaicne, duine is mo crabadh & einech dobi i l-Leith Cuinn, in Christo quieuit. U1230.10 Aedh h-Ua Neill, rí Tuaisceirt (Erenn) & rí Leithi Cuinn uile & deghadhbhur airdrigh Erenn uile & duine is mo romarb & rocrech Gullu & romill caislena do bai do Ghaidhelaibh, a éc & duine is lughu rosailedh d'fhagbail bais innus aile acht le Gallaibh, quieuit in Christo. U1230.11 Floirínt h-Ua Cerballan, espuc Thire h-Eogain, uasalshenoir togaidhe, pontificatus sui anno quadragesimo sexto, aetatis suae octogesimo sexto, in Christo quieuit. U1230.12 (Iosep Mag Theichidhan, epscob Conmaicne, quieuit. U1230.13 [gap: extent: ?]& corp San Fronses d'atrugud do comarba na m-brathar cum eaglaise dorigneth 'n-aonóir fein, 8 Kl.Iunii.) Year U1231. U1231.0 Kal. Ian. for Ceatain, l. xx. iiii., Anno Domini M.cc.xxx.i. U1231.1 Fethfolighi (idon, ben Muircertaigh Muimhnidh mic Toirrdealbaigh Moir I Concubuir), ingen Concobuir Mic Diarmata, quieuit in Christo. U1231.2 Dubchablaigh, ingen Concobhair Mic Diarmata, do éc i Mainistir na Buille. U1231.3 Flann h-Ua Connachtaigh, espuc na Breifne, in Christo quieuit. U1231.4 Sluaghadh mor leis O n-Domnaill docum h-Ui Raighillaigh, co ruc ben h-Ui ----- p.286 Raighillaigh leis, idon, ingin Meg Fhiachrach & co rucsat seoit & innmhusa & maithius in bhaile uile leó. U1231.5 Conchobur Got h-Ua h-Eaghra, ri Luighne, quieuit in Christo. U1231.6 Dubthemhrach, ingen h-Ui Chuinn, ben Fhlaithbertaigh h-Ui Fhlannagan, quieuit in Christo. U1231.7 Flaithbertach h-Ua Flannagan, taisech Clainni Cathail & duine is uaisle dobi do Shil Muiredaigh, do éc i n-a oilithri i Mainistir na Buille. U1231.8 Dionisius h-Ua Mordha espuc Sil Muiredaigh, quieuit in Christo. U1232.0 {folio/column 59rb}Kal. Ian. for Dardain, l. u., Anno Domini M.cc.xxx.ii. U1232.1 Aedh h-Ua Fergail, taisech Muinnteri h-Angaile, do marbadh d'a braithribh fein. U1232.2 Maghnus mac Amhlaim mic Taidhg Mic Maelruanaigh, cainnel einígh & egnuma & crabaidh, in Christo quieuit. U1232.3 Sluaghadh la h-Uilliam Burc co caistel Bona Gaillbi, co n-dernsat caistel ann. U1232.4 Maidm do thabairt do na Tuathaibh ar Concobur mac Aedha mic Ruaidhri, cor'marbadh Concobur ann & Gilla Crist, mac Donnchadha et alii multi. U1232.5 Donnchadh mac Tomaltaigh Mic Diarmata, quieuit in Christo. U1232.6 Mac Neill h-Ui Gailmredhaigh (idon, Concobur), taisech Ceniuil Moen, quieuit in Christo . U1232.7 Coisecradh teampaill Cille Moire & Canonaigh do dhenum isin baile cetna la Conn h-Ua Flannagan. U1232.8 Sluaghadh ----- p.288 la Domnall h-Ua Lochlainn, la righ Ceniuil Eogain, co n-Gallaibh & co n-Gaidhelaibh i Tír Conaill dh'ar'mill mór i Fánait & i Tir Chonaill & d'a tuc braighti Domnaill h-Ui Baighill & h-Ui Tairceirt lais. U1232.9 Sluaghadh la h- Ua n-Domnall isin bliadhain cetna i Tir n-Eogain, co riacht Tula n-óc, d'ar'marb bú & d'ar'loisc arbanna & d'ar'mhill mór archena isin tir & tainic ar cul co cosgurach. Ocus isin bliadhain cetna roairg loingais Ceniuil Eogain Midhbadh & Eaghinis & dorala buidhen do Chenel Conaill im mac Neill h-Ui Domnaill cucu & d'ar'ladh ár na loingsi & d'ar'marbadh mac Neill. U1232.10 (Feidhlim O Concubhair, rí Connacht, do gabail do Ricard a Burc, a Mílic, a fill & righe Connacht do Aedh mac Ruaidri aris.) Year U1233. U1233.0 Kal. Ian. uii. f., l. xui., Anno Domini M.cc.xxx.iii. U1233.1 Sluaghadh la Feidhlimidh h-Ua Conchobuir i Connachtaibh, co n-dechaidh Cormac mac Tomaltaigh i n-a aghaidh, co tuc leis é i Mag Luirg, co n-derna longport ic Druím Gregraidhe & co tainic Cormac & Conchobur amach & na Tri Tuatha & da mac Muircertaigh Mic Diarmata, idon, Donnchadh & Muircertach. Ocus is í comuirli doronsat : tocht i n-diaigh Aedha mic Ruaidhri & tucsat maidhm for Aedh mac Ruadhri, ann, idon, for ----- p.290 righ Connacht, gur'marbadh é fein & Aedh Muimnech mac Ruaidhri & a mac & Donnchadh Mor mac Diarmata mic Ruaidhri {folio & column 59va}& daine imdhai aili, iar sarughudh Tighi Baithin & iar n-a slat d'Aedh Muimnech & iar slat ceall & eclus n-imdha aile, gur'thuitset fein i n-einech cheall & naemh Connacht. U1233.2 Caistel na Caillighe & caistel Bona na Gaillbhi do sgailedh la Feidhlimidh h-Ua Conchobuir. U1233.3 Uilliam de Laci & Serlus mac Cathail h-Ui Conchobuir & Goill imdai do marbadh la Muinntir Raighillaigh i Monaigh Cranncain. U1233.4 Mael Issu h-Ua Maenaigh, uasalshacart roghabadh a shaltair gach n-aen lau, acht Dia-Domnaigh, quieuit in Christo. U1233.5 Goffraigh h-Ua Daighri, airchinneach Daire Coluim Cille, in Christo quieuit. U1233.6 (Translatio beati Dominici.) Year U1234. U1234.0 Kal. Ian. i. f., l. xxuii., Anno Domini M.cc.xxx.iiii. U1234.1 Ailín mac Uchtraigh, rí Gall Gaidhel, mortuus est. U1234.2 Domnall mac Aedha h-Ui Neill, rí Ceneoil Eogain & adhbur righ Erenn, do marbadh do Mhac Lochlainn & do Chenel Eogain féin. U1234.3 Aedh h-Ua h-Eaghra, rí Luigne, do mharbadh le Donnchadh h-Ua n-Eaghra. U1234.4 Snechta mor eter dá Notlaic isin bliadhain sin. Sicc mor d'a eis, co n-imtightis daine & eich fo n-eiribh ar aibhnibh & ar lochaibh Erenn. U1234.5 Diarmait h-Ua Cuind, taisech Muinnteri h- Anghaile, do mharbadh. U1234.6 Cath do ----- p.292 chur don Mharascal & do Gallaibh Erenn, gor'marbadh in Marasgal ann. U1234.7 Mael Issu h-Ua Gormgaile, prioir Innsi mic n-Erín, quieuit in Christo. U1234.8 Aenghus Mac Gille Fhinnein, rí Fer Manach, do marbadh la h-Ua n-Domnaill. U1234.9 Gilla na Naem mac Airt h-Ui Brain, oircinnech Rosa Comain, quieuit in Christo. U1234.10 Mael Petair h-Ua Carmacan,maighistir Rosa Comain, quieuit in Christo. U1234.11 Espuc h-Ua Fiachrach, h-Ua Mailfhaghamhair, quieuit in Christo. Year U1235. U1235.0 {folio/column 59vb}Kal. Ian. ii. f., l. ix., Anno Domini M.cc.xxx.u. U1235.1 Lochlainn mac Echtigern h-Ui Ceallaigh, do marbadh do macaibh in Gilla Riabaigh h-Ui Baighill. U1235.2 Sluaghadh mór lesin Gíustís & la Mac Uilliam i Connachta, gur'airgetur Mainistir na Buille & co n-dernadur creach Creti & docuaidh iar sin isin Mumain, gur'gabh braighti h-Ui Briain & táinic aris i Connachta & co Caladh na Cairgi, gur'fágbadh in charracc dó & gur'cuir lucht coimeta innti & gidhedh dofágbadh arís í & dolegadh. U1235.3 (Is ar in Kalaind si tic Domnall h-Ua Neill.) Year U1236. U1236.0 Kal. Ian. iii. f., l.xx., Anno Domini M.cc.xxx.ui. U1236.1 Crech Sligidh do dhenam lesin Ghiustis & le Brian mac Toirrdhelbaigh, gur'gabadur mná imdha broidi. ----- p.294 U1236.2 Gilla Patraic Mac Gilla Roid, toisech Ceneoil Oengusa, mortuus est. Year U1237. U1237.0 Kal.Ian. u. f., l. i., Anno Domini M.cc.xxx.uii.. U1237.1 Crech Renna Duin do dhenum la Feidhlimidh h-Ua Concobair ocus do marbadh Concobur Buidhe mac Toirrdhelbaigh & Tadhg mac Cormaic. Ocus táinig in Giustis co Termonn Cailfhind & do loiscedh in baile & do loiscedh tempoll Imligh U Rocadha. U1237.2 Maidm Cluana Ca tuc Feidhlimidh ar macaibh Ruaidhri & ar Conchobur mac Cormaic. U1237.3 Tomás h-Ua Ruadhan, espuc Luighne, quieuit in Christo. U1237.4 Espuc Conmaicne, idon, h-Ua Tormaidh, quieuit in Christo. U1237.5 Muircertach mac Diarmata (mic Ruaighri), quieuit in Christo (no, do marbadh). Year U1238. U1238.0 Kal. Ian. ui. f., l. xii. Anno Domini M.cc.xxx.uiii. U1238.1 Donnchadh Uaithnech mac Aedha mic Ruaidhri, do marbadh do Thadhg mac Aedha mic Cathail Croibhdeirg. U1238.2 Donnchadh mac Duarcain h-Ui Eaghra, do marbadh d'a braithribh. U1238.3 {folio/column 60ra}Sluaghadh mór dochuadur Gaill i Cenél ----- p.296 n-Eoghain. U1238.4 Flaithbertach Mac Cathmhail, ardtoisech Ceneoil Feradhaigh, barr gaiscidh & einigh Gaeidhiul & ardtoisech dano Clainni Conghaile & O Cennfhoda hi Tir Manach, a mharbadh do Donnchadh Mac Cathmhail, d'a brathair fein, i meabhail. Year U1239. U1239.0 Kal Ian. uii. f., l. xxiii. Anno Domini M.cc.xxx.ix. U1239.1 Cath Cairn Siadhail tuc Domnall Mag Lachlainn, du inar'marbadh Domnall Tamnaighi O Néill & Mag Mathgamhna & maithi Cheniuil Moen uile & sochaidhe aile & do h-athrighadh in bliadhain reime sin é (idon, Domnall Mag Lachlainn) & do gabh arithisi an righi cetna a h-aithli ind madhmu moir sin tuc. Year U1240. U1240.0 Kal. Ian. i. f., l. iiii. Anno Domini M cc.xl. U1240.1 Feidhlimidh Ua Conchobuir do dhul tairis co tech righ Saxan & tuc onoir & rímiadh mor leis. U1240.2 Cormac mac Tomaltaigh, do athrighadh isin bliadhain sin. U1240.3 Ferghal mac Con Chonnacht (I Raighilligh), do marbadh la Maelruanaigh mac Ferghail (& la Concubur mac Cormaic). U1240.4 Donnchadh mac Muircertaigh, do gabhail righi na Cairrgi. U1240.5 Gilla na Naemh O Drean, oirchinnech Arda Carna, quieuit in Christo. U1240.6 ("lord" Albericus, archiepiscopus Ardmachanus, in Anglia in Ardmachanum consecratus est ----- p.298 archiepiscopatum.) U1240.7 (Sadbh, ingen I Cheinnedigh, ben Donnchadha Cairprídh Ui Briain, dhec.) U1240.8 (Aedh mac Gilla Cruím I Shechnusaigh, do marbadh la Conchubhar mac Aedha mic Cathail Croibderg.) Year U1241. U1241.0 Kal. Ian. iii. f., l. xu., Anno Domini M.cc.xl.i. U1241.1 Domnall Mór h-Ua Domnaill, ri Thire Connaill & Fer Manach & Cairpri & Airghiall o chlar anuas, a ég re h-adhart iar m-breith buaidhe o doman & o dhemhan & a adhnacal a Mainister Esa Ruaidh. U1241.2 Cath Caimeirghi tuc Brian O Neill & Mael Sechlainn O Domnaill, rí Ceniuil Conaill, do Domnall Mag Lachlainn, do righ Tire h-Eogain, gur'marbadh Domnall Mág Loclainn ann & deichnebur d'a derbfhine fein ime & taisigh Ceniuil Eogain uile & daine maithi imdhai aili fós & righi do gabail do Brian O Neill d'a eis. U1241.3 (Murchadh O Flaithbertaidh, espuc Eanaidh Dhuinn, & Diarmait mac Magnusa mic Toírrdhelbhaigh & Tadhg mac Ruaidhri I Gadhra, in Christo quieuerunt hoc anno.) ----- p.300 U1242.0 Kal. Ian. iiii. f., l. xxui., Anno Domini M.cc.xl.ii. U1242.1 Donnchadh Cairbrech h-Ua Briain & a mac, Toirrdhelbach, do ég i n-aen bliadhain. U1242.2 Brian h-Ua Dubhda, rí h-Ua Fiachrach & h-Ua n-Amhalghaidh {folio & column 60rb}do ég isin bliadhain cetna. U1242.3 Sluaighedh mór lesin Giustis & le Feidhlimidh h-Ua Conchobhair i Tir Conaill i n-deaghaidh Thaidhg h-Ui Conchobair, gur'gabsat braighdi h-Ui Domnaill don chur sin. U1242.4 Tadhgh Ua Conchobhair do gabhail le Coin Chonnacht h-Ua Raghallaigh tre fhurail Fheidhlimídh in bliadhain cetna fós. U1242.5 (Alibeara, airdepscop Arda Macha, do dhul a Saxanaibh.) U1242.6 (Ugo de Laci, Iarla Uladh, quieuit.) Year U1243. U1243.0 Kal. Ian. (f. 5, l. 7), Anno Domini M.cc.xl.iii. U1243.1 Cormac mac Tomaltaigh, do ghabail le Tadhg (mac ----- p.302 Aedha mic Cathail Croibdeirg) O Conchobair ic Mainistir na Buille & a bean, ingen Meg Carrthaigh, do thabairt do Choin Connacht O Raighillaigh, idon, mathair Taidhg fein. U1243.2 Tadhg O Conchobhair do dhalladh & do sbochadh do Coin Connacht O Raghallaigh (tre fhurail Ghall is Gaoidheal). U1243.3 Aedh O Dhuibhdirma, dux na Brédcha, mortuus est. U1243.4 (Gilla Patraig h-Ua h-Anluain, ri Oirgiall, do marbadh le saighdeoir Connachtach aspd [gap: extent: unknown] claideach.) U1243.5 (Ruairi, mac Aedha, mic Cathail Croibhdeirg, do bathadh insin t-Sinoinn, ag Ath Liag.) U1243.6 (Conchubhar mac Aedha mic Cathail Croibdeirg, d'ec.) U1243.7 (Sluagad la ri Saxan cum ri Franc an bliadain si.) Year U1244. U1244.0 Kal. Ian. (f. 6, l. 18), Anno Domini M.cc.xl.iiii. U1244.1 Concobur mac Aedha h-Ui Conchobuir, quieuit in Christo. U1244.2 Ruaidhri, mac Aedha, a derbbrathair, do bathudh isin t-Sinaind. U1244.3 Donnchadh h-Ua Conchobair, epscop Oil Finn, in Christo quieuit. U1244.4 Cormac mac Tomaltaigh, quieuit in Christo. U1244.5 (Caislen Dhomnaigh Mhaighean do chumhdach do chlochaibh hoc anno.) Year U1245. U1245.0 Kal Ian. (f. 1, l. 29), Anno Domini M.cc.xl.u. U1245.1 Cagadh mor eter ri Saxan & Bretain in bliadhain si. ----- p.304 In Giustis do dhul tairis & Feidhlímidh (idon, a cabair righ Saxan) isin bliadhain si fós. U1245.2 Caislen Sligigh do dhenam le Mac Muiris (Mic Gerailt) isin bliadhain si. U1245.3 (Murchadh h-Ua h-Anluain d'elogh o Inis Locha an Drochaid tre mirbuilib Padraig.) Year U1246. U1246.0 Kal. Ian. (f. 2, l. 10), Anno Domini M.cc.xl.ui. U1246.1 Mac comharba Mochua do ghabail espocoide Shil Muiredhaigh & nír'leigedh a bec d'a aimsir do re follamhnughudh. U1246.2 Tainig Giustis nua thairis & rohathraigedh Mac Muiris. U1246.3 Dotoghadh {folio/column 60va}Tomaltach h-Ua Conchobhair docum espocoide Oil Find. U1246.4 Cerball Buidhe O Dalaigh quieuit in Christo. U1246.5 Murchadh O h-Anluain, rí Oirrter, do marbadh tre erail Briain h-Ui Neill. ----- p.306 U1246.6 (Alibirt Almaineach, ardepscop Ard Macha, d'athrughudh chum na Hungaire). U1246.7 (Epscop Ratha Luraigh do tholughadh chum ardepscopoide Arda Macha.) Year U1247. U1247.0 Kal. Ian. (f. 3, l. 21), Anno Domini M.cc.xl.uii. U1247.1 Mael Sechlaind h-Ua Domhnaill, rí Tire Conaill & in Gilla Muinelach h-Ua Buighill & Mac Somairligh do marbadh le Mac Muiris i m-Bel Atha Senaigh & rogabsat Cenel Conaill re sechtmain comlain in t-ath, nar'leigset Gall na Gaidhel tairis dibh, no gur'ímir Cormac h-Ua Conchobair cealg fa dheiredh: idon, dochuaidh Cormac, marcsluagh, ar fat in muighi siar & doindto iar sin ar fut in muighi cetna, suas co bord in mointigh & dochuaidh laim ris sair co rainic Ath Cuil Uaine ar in Eirne. Ocus nír'airighset Cenel Conaill, co facadur in marcsluagh mor chuca don taibh d'a rabadur don abaind. Ocus mar do bí Cenel Conaill & a n-aire ar a marcsluagh leith d'a cul, doleigset na Goill 'san ath, co tarla Cenel Conaill & in Gilla Muinelach h-Ua Baighill & Mac Somhairligh re Mac Muiris i m-Bel Atha Senaigh, cor'thoitset ann. U1247.2 Caislen Mic Goisdeilbh do leghadh le macaibh Aedha h-Ui Concobhair. U1247.3 Cagadh mór do denam do Toírrdelbach (mac Aedha h-Ui Chonchubhair) & do na macaibh righ (re Gallaibh in bliadhain si) & bailedha imdha do loscadh & Goill imdha do marbadh leó. ----- p.308 U1247.4 Eachmarcach h-Ua Cathan, ri Cianacht & Fer na Craibhe, do mharbadh la Maghnus h-Ua Cathan, ar n-dul dó ar creich chuige, co h-Airther Muighi i n-Dail Riatai. U1247.5 Ruaighri h-Ua Canannan do ghabhail righe Tire Conaill. U1247.6 Aedh Mac Conchailleadh, abb Cluana Eois, quieuit. U1247.7 Raighned do oirdneadh i n-ardepscoboidi Arda Macha isin Roim. U1247.8 Murchadh h-Ua h-Anluain, ri Oirrthir, do marbadh an bliadhain si. Year U1248. U1248.0 Kal. Ian. f. 4, l. 2, Anno Domini M.cc.xl.uiii. U1248.1 Ruaidhri h-Ua Canannan do marbadh la Goffraigh mac Domnaill Moir h-Ui Domnaill & daine imdha eile araen ris & Goffraigh do gabail righi Thire Conaill d'a eisi. U1248.2 Raigned, ardepscop Arda Macha, do theacht o'n Roim cum pallio & aiffrinn do radha dho leis i feil Peadair & Poill in n-Ard Macha. U1248.3 (col.1) Iusdis na h-Eirenn do dul, sluagh, gu Cuil Rathain ----- p.310 & caislen & droichead do dhenum dhoibh ag Druim Thairsich. U1248.3 (col.2) Sloghedh la Gallaibh Erenn co Cuil Rathain co n-dearnadur drochat na Banna & caistel Droma Tairrigh & athtrebadh in droma. U1248.4 Longa do thabhairt la Brian h-Ua Neill, la h-airdrigh Tuaiscirt Erenn, de Loch Feabhail i Magh n-Itha, tar Termonn Dabeoic, i l-Lorcc, co rainic Loch n-Eirne, co n-derna creich n-díarmhithi & gur'bris caistel ann. Year U1249. U1249.0 Kal. Ian. (f. 6, l. 13), Anno Domini M.cc.xl.ix. Da bliadhain dec & secht cet bliadhan o dochuaidh Colum Cille co h-I gus an bliadhain si. U1249.1 Mac h-Anri {folio & column 60vb}do marbadh la h-Aedh h-Ua Concobair, idon, Aedh mac Feidhlímidh & Daibit Dríu & Goilmaithi eile imaille riu. U1249.2 Maidhm Atha na Righ ar Thoirrdelbach h-Ua Concobuir d'ar' marbadh Aedh mac Aedha, ann & Brian in Doire & moran do maithibh Connacht. U1249.3 Sluaighed mór leisin Giustis & le Mac Muiris (i Connachtaibh), cor'innarbsat Feidhlimidh asin tir & rofhagsat Toirrdelbach mac Aedha, i n-a inadh. U1249.4 (Niall h-Ua Cananan do ghabhail righe Thire Conaill an bliadhan si.) U1249.5 (Toradh imdha ar chrannaibh an bliadhain si.) ----- p.312 Year U1250. U1250.0 Kal. Ian. (f., 7, l. 24.), Anno Domini M.cc.l. U1250.1 Mael Muire h-Ua Lachtnan, ardespuc Tuama, in Christo quieuit. U1250.2 Tainíc Feidhlimidh isin tir & dotheich Toirrdhelbach reime a n-ucht Gall. U1250.3 Tomas O Meallaidh, espuc Eanaigh Duin, in Christo quieuit. U1250.4 Beand thempuill moir Dhaire Coluim Cille do thuitim, id est, sexto Idus Februarii. U1250.5 Seisilín ingen Mic Lachlainn, righan Tuaisceirt Erenn, mortua est. U1250.6 (Muiris Mac Gearailt & Cathal h-Ua Raighillaigh & Eachaidh Mhag Mathghamhna do dhul, sluagh, a Tir Chonaill & Niall h-Ua Canannan do mharbadh leo, idon, ri Thire Conaill.) Year U1251. U1251.0 Kal. Ian. (Dominica l. 5) Anno Domini M.cc.l.i. U1251.1 Floirint Mac Flaind, do thogadh cum ardespucoide Tuama & roba dingmhala cuice he ar med egna & dlighidh. U1251.2 Ardgal h-Ua Fhlaithbertaigh, ridomna Ailigh, caínnel ghaiscidh & eínigh Thuaisceirt Erenn, mortuus est. U1251.3 Gilla Crist h-Ua Breislen, toisech Fanait & a brathair do marbadh la Ceallach m-Balbh h-Ua m-Baigill. U1251.4 Donchadh Mac Cathmhail, toisech Chenel Feradhaigh, do marbadh d'Airghiallaibh. U1251.5 (Raighned, airdepscop Arda Macha, do dhul cum na ----- p.314 Roma.) U1251.6 (Imhar Magh Mhadaghan, taisech Cloinne Ruadhrach, do marbadh.) U1251.7 (Da mac Ruaighri h-Ui Neill do marbadh ag Cill Mhóir h-Ua Níallain.) U1251.8 (Donnchadh Mac Cathmhail do marbadh.) U1251.9 (Caislen Duin Chuile do dhenumh). U1252.0 Kal. Ian. (f. 2, l. 16) Anno Domini M.cc.l.ii. U1252.1 Samhradh te isin bliadhain si. U1252.2 Caislen Cail Uisci do denamh le Mac Muiris. Caislen Muighi Cobha do dhenamh leis (idon, le Gearrolt) fos. U1252.3 Mael Maedhoic h-Ua Beollan, comarba Coluim Cille i n-Druim Cliabh, in t-aen comarba robo mó conach & robo oirrdercu einech & robo mó cadhus & onoir roboi re a linn fein i n-Erinn o Gallaibh & o Ghaidhelaibh, in Christo quieuit. U1252.4 Aedh Mac Cathmhail mortuus est. U1252.5 Conchobur Mac Cathmhaeil righthoisech Ceniuil Feradhaigh & tuath n-imdha archena, tuir eínigh & eghnoma Tuaisceirt Erenn, fer sitha Conaill is Eogain is Airghiall, a mharbadh do rútaibh Briain h-Ui Neill & sé i cosnum a comairce friu & se fein ar slanachus h-Ui Gailmredhaigh & h-Ui Cathan. U1252.6 Conchobur h-Ua Dochartaigh, taisech Airdi Mídhair re h-eadh, mortuus est. U1252.7 (Iustis na h-Eirenn do theacht, sluadh mor, go h-Ard Macha & assin i n-Ou Eathach & aseig ar a n-ais gu Cluain Fiacna & Brian h-Ua Neill d'a n-oighreir annsin & do thabairt a dhearbhrathar fein, idon, Ruaighri h-Ua Neill, do bhraighid doibh.) ----- p.316 Year U1253. U1253.0 Kal. Ian. (f. 4, l. 27), Anno Domini M.cc.l.iii. U1253.1 Sluagh mor do tínol le Mac Muiris, co n-deachaidh i Tir n-Eogain & nír'ghabh nert na tenn innti & tucadh ár mor ar na Gallaibh don toisc sin. U1253.2 Mael Pedair h-Ua Muiredhaig, prioir Duine Géimhin, mortuus est. U1253.3 Donatus, archiepiscopus Mumoniae, quieuit in Christo. U1253.4 Sluaigheadh la Brian h-Ua Neill, la h-airdrigh Thuaisceirt Erenn, co Magh Cobha d'ar'milledh leis in caistel co n-a dhainibh & caistela imdha eile i n-Ulltaibh & daine imdha don turus sin. U1253.5 (Caislen Muighe Cabha do sgris la Brian h-Ua Neill, righ Thire h-Eoghain.) U1253.6 (Mael Padraig h-Ua Sgannuil don Ord Phreitsiur do thogha le h-ardepscop Arda Macha, a comairle Innocent Papa, cum espocoide Ratha Both. Et idem archiepiscopus constituit eum uicarium suum in prouincia Armachana, postquam consecratus fuit in monasterio fratrum {folio/column 61ra}Minorum de Dun Dealgan in Dominica prima Aduentus Domini). U1253.7 (Fructus copiossus in arboribus hoc anno.) U1253.8 (Dauid Mhag Ceallaigh, airdepscop Caissil, quieuit in pace.) Year U1254. U1254.0 Kal. Ian. (f. 5, l. 9), Anno Domini M.cc.l.iiii. ----- p.318 U1254.1 Murchadh h-Ua Mail Sechlainn quieuit in Christo. U1254.2 Donnchadh mac Donnchadha & Amhlaim h-Ua Bibsaigh do marbadh la Connachtaibh. U1254.3 Aíndiles h-Ua h-Indeirghi, tuir eghnoma Thuaisceirt Erenn, mortuus est. U1254.4 Dedicatio ecclesie Sancti Patricii Dublinie. U1254.5 (Teine dhiaitt aidhche Domhnaigh i fheil na Croiche in t-Samhraidh i m-bhaile h-Ua Ruadhagan, i fhigh Chonaill & nonmhur do loscadh a tigh ann.) Year U1255. U1255.0 Kal. Ian. (f. 6, l. 20,) Anno Domini M.cc.l. u. U1255.1 Innocencius Papa quieuit in Christo. U1255.2 Tómas Mac Diarmata, archideochan Oil Find, mortuus est. U1255.3 Donn Sleibhe h-Ua Flainn, abb reiglesa Poil & Peadair i n-Ard Macha, mortuus est. U1255.4 (Donatus, idon, an t-ochtmhadh abb dobhi i m-Mainisdir Poil & Pheadair i n-Ard Macha, quieuit et Patricius h-Ua Muireadhaigh, idon, prioir an tighe cetna, do thogha cum na h-abdhaine et benedictus est per manus Mael Patricii, episcopi Rapotensis.) Year U1256. U1256.0 Kal. Ian. (f. 7, l. 1) Anno Domini M.cc.l.ui. U1256.1 Ruaidhri h-Ua Gadhra, ri Sleibhe Lugha, do marbadh la Daibith mac Ricaird Cuisin. U1256.2 Floirínt Mag Fhloind, airdespuc Tuama da Ghualann, quieuit in Christo. ----- p.320 U1256.3 Muinnter Raghallaigh do marbadh le h-Aedh mac Feidhlimthe h-Ui Conchobuir (& le Conchubur mac Tigernain h-Ui Ruairc), idon, Cathal & Domnaill & Cu Connacht & in Gilla Caech & Gaffraigh & maithi Muinnteri Raghallaigh & h-Ua m-Briuin uile ar aen lathair ag Allt na h-Eillti, os Bealuch na Beithighe, i cinn Sleibhe in Iaraind. Domharbadur Muinnter Raghallaigh Diarmait h-Ua Flannagain & Flann Mág Oirechtaigh & Murchadh Find h-Ua Ferghail.Doghonadur & domarbhadar daine imda eilí nach airmither sunn. U1256.4 (Raighned, airdepscop Aird Macha, dh'ec isin Roim.) Year U1257. U1257.0 Kal. Ian. (f. 2, l. 12), Anno Domini M.cc.l.uii. U1257.1(col. 1) Muiris Mac Gerailt quieuit in Christo. U1257.2(col. 1) Caislen Cail Uísci do leagadh le Goffraig O n-Domnaill & techt asa aithle dó & do Ceniul Conaill d'ínnsoighidh Shligigh & do comraic re Gallaibh in bhaile & tuc maidm forro ag Credran Cille, i r-Ros Cheide, i Crich Cairbri. Ocus dogonadh h-Ua Domnaill ann & mina gabait a gona grema de, robiadh maidm forra co Muaidh. Ocus doloisedh Sligech leo & dohairgedh (& dogabadh Mac Grifín ann, idon, ridire maith). U1257.3(col. 1) Conchobur mac Tigernain (h-Ui Ruairc), do marbadh le Muinntir Raighillaigh (idon, le Matha h-Ua Raighillaigh). U1257.4(col. 1) Tuc O Briain maidm mor ar Ghallaibh isin bliadhain si. U1257.1(col. 2) Ieoan Bisset, malartach ceall & Gaeidhel, subita morte periit. U1257.2(col. 2) Muiris Mac Gerailt, Iustís Erenn ri h-eadh, discailtech Gaeidhel & ceall n-Erenn, mortuus est. U1257.3(col. 2) Scaínner crodha do thabairt do Ghoffraigh h-Ua Domnaill, rí Thire Conaill & do Ghallaibh Connacht (idon, i Credran Cilli, i Ros Cheidi, i Cric Cairpri) & maidhm ar na Gallaibh & tri fichit, no ní as mo, do marbadh do na Gallaibh. Ocus dogonadh O Domnaill ann & Donnchadh mac Cormaic h-Ui Domnaill, tuir eínígh & eghnoma Thire Conaill, do ghuin annsein & a ég di. U1257.4(col. 2) Caistel Cail Uisci do leagadh le Goffraigh h-Ua n-Domnaill. U1257.5(col. 2) Conchobar mac Tigernain, do mharbadh le Muinntir Raghallaigh. U1257.6(col. 2) Tuc h-Ua Briain maidm mór ar Ghallaibh isin bliadhain si. U1257.7 (Cathal mac Aedha mic Cathail Croibderg, do dhalladh la h-Aedh O Concubhair & Cathal Cuircec O Concubair do dhalladh mar aen ris.) U1257.8 (Abraham h-Ua Conallan do dul cum na Romha tareis a thoghtha chum airdespucoide Arda Macha.) U1257.9 (Macrobius, ab Cluana Eois, dh'ec.) U1257.10 (Mael Muire Mag Murchaidh, taisech Muintire Birn, do marbadh, idon, o n-a braithribh fein, ig Cill Issill.) ----- p.324 Year U1258. U1258.0 {folio/column 61rb}Kal. Ian. f. 3, l. 23 Anno Domini M.cc.l.uiii. U1258.1 Goffraigh h-Ua Domnaill, ri Thire Conaill, quieuit in Christo. U1258.2 Siurtan Gaileang do mharbadh la Mac Somhairlidh ar oilén mara i n-Iarthar Connacht & daine maithi imda eile araen ris. U1258.3 Sluagh mór la h-Aedh, mac Feidhlimthe & la Tadhg h-Ua m-Briain i coínne Briain h-Ui Néill co Cael Uisce (idon, ag leicc h-Ui Maeildoraigh). Ocus tucadur na maithi sin uile ardchennus do Brian h-Ua Neill: idon, braighdi mic Fheidhlimthe dóson & braighdi Mhuinnteri Raighillaigh d'Aedh h-Ua Conchobuir & braighdi h-Ua m-Briuin uile o Chenannus co Druím Chliabh. U1258.4 Domnall h-Ua Domnaill do righadh an tan sin & tucsat Cenel Conaill uile braighdi & tighernus dó. U1258.5 Mac Craith Mág Thigernain, taisech Thellaigh Dunchadha, do marbadh la Domnall Mac Tigernain. U1258.6 Amlaim mac Airt, rí Breifne, quieuit in Christo. U1258.7 In manach h-Ua Cuirnin quieuit in Christo. ----- p.326 U1258.8 (Tomaltach h-Ua Conchubhair do thogha cum airdepscopoide Tuama.) U1258.9 (Abraham, airdepscop Ard Macha, pallium impetratur a Curia Romana et Missam cum eo celebrauit, quarto Nonas Iunii, apud Ardmacham.) Year U1259. U1259.0 Kal. Ian. (f. 4, l. 4,) Anno Domini M.cc.ix. U1259.1 Cathal Mac Con Shnama do dalladh. U1259.2 Milidh Mac Goisteilbh quieuit in Christo. U1259.3 Sigraidh O Baighill do marbadh d'a braithribh fein. U1259.4 Braighdi h-Ua m-Briuin do dhalladh la h-Aedh mac Feidhlímidh. U1259.5 Cormac h-Ua Luimluin espuc Cluana Ferta, quieuit in Christo (i n-a sheanoir naeimheagnaigh). U1259.6 (Tomaltach mac Toirrdhealbaigh mic Mhailtsheachlainn h-Ui Chonchubhair, do ghabail airdepscopoide Tuama.) U1259.7 (Tadhg O Briain, adbur ri Muman, dh'ec). ----- p.328 Year U1260. U1260.0 Kal. Ian. (f. 5, l. 15,) Anno Domini M.cc.lx. U1260.1 Cath Droma Deirg (in loco qui dicitur Dromma Derg), ag Dun da Leathglas tuc Brian h-Ua Neill & Aedh mac Feidhlimidh, do Ghallaibh Tuaisceirt Erenn, ait i n-ar'marbadh moran do mhaithibh Gaidheal, idon, Brian h-Ua Neill & Domnall h-Ua Cairre & Diarmait Mag Lachlainn & Maghnus h-Ua Cathan & Cian h-Ua h-Inneirghi & Donnsleibhe Mág Cana & Concobur O Duibhdirma & Aedh, a mac & Amhlaim h-Ua Gairmleaghaidh & Cú Uladh h-Ua h-Anluain. Acht aen ní, romarbadh coic fir dég do mhaithibh Cloinne Cathain ar an lathair sin. Romarbadh do Connachtaibh ann: Gilla Crist mac Conchobair mic Cormaic h-Ui Mailruanaigh, rí Muighi Luirg & Cathal mac Tighernain h-Ui Conchobair & Maelruanaidh mac Donnchadha & Cathal mac Donnchadha mic Muircertaigh & Aedh mac {folio/column 61va}Muircertaigh Fhind & Tadhg mac Cathail mic Briain h-Ui Mailruanaidh & Diarmait mac Taidhg mic Muiredhaigh mic Tomaltaigh h-Ui Mailruanaigh & Conchobur Mac Gille Arraith & Tadhg mac Ceín h-Ui Gadhra & Gilla Beraigh h-Ua Cuind & daine imda aili. U1260.2 Domnall mac Concobuir mic Tighernain, do marbadh la Teallach n-Dunchadha. U1260.3 Abratham h-Ua Conallan, comarba Patraig, in Christo quieuit. U1260.4 (Aodh Buidhe h-Ua Neill du righadh for Thir n-Eughuin.) Year U1261. U1261.0 Kal. Ian. (f. 7, l. 26), Anno Domini M.cc.lx.i. U1261.1 Maithi cleirech Ceneoil Conaill do marbhadh la Conchobur ----- p.330 h-Ua Neill & re Cenel Eogain i n-Doíre Coluim Cille, im Chonchobur h-Ua Firghil. Conchobur h-Ua Neill do marbadh dono a cetoir tre mírbuil Coluim Cille la Donn h-Ua m-Breislen, taisech Fánat. U1261.2 Cathal h-Ua h-Eghra do marbadh doGhallaibh. U1261.3 Sluagh la h-Aedh mac Feidlimthe, 'sin m-Breifne, gur'loisc bailti imdha & arbanna. Córtus madhma do thabairt ar dréim d'a rútaibh, gur'marbadh moran dibh. U1261.4 Seón Fitz Tomas & in Barrach Mór do marbadh la Finghin Mag Carrthaigh & la Deasmuimnechaibh archena & moran do Ghallaibh ailibh. U1261.5 Fínghin Mac Carrthaigh do marbadh la Gallaibh. U1261.6 Aedh Buidhe h-Ua Neill expulsus est & Niall Culanach O Neill (frater Odonis) do rigadh. U1261.7 Niall h-Ua Gairmleghaidh, taisech Ceniuil Moain, mortuus est. U1261.8 Pilib Mac Cinaetha, taisech an Tricha Cet, occisus est per Gilla Mura h-Ua Cairre. U1261.9 (Patricius (idon, Mael Padraig) h-Ua Sganuil, episcopus Rathpotensis, electus est concorditer in archiepiscopum Ardmachanum et prosequutus fuit electionem de se factam ad Sedem Apostolicam.) U1261.10 (Amalgaidh h-Ua Ruadhagan, righ h-O bh-Eatach, do mharbadh per Donatum h-Ua Cairre et Donatus h-Ua Cairre do mharbadh ar in lathair cedna.) ----- p.332 U1262.0 Kal. Ian. (f. 1, l; 7, alias 4) Anno Domini M.cc.lx.ii. U1262.1 Sluagh mor le Mac Uilliam i Connachtaibh, gur'milledh moran leis. Feidhlimidh h-Ua Conchobuir & Aedh, a mac & maithi Sil Muiredaigh do dul co h-Es Ruaidh rompo co h-urmór bó Connacht leo ar a cagadh, co n-dernsat sidh. U1262.2 Creach mór do dhenumh la h-Aedh mac Feidhlimthe, ar Gaillaibh Sléibhe Lugha & a Ciaraidhe, co tucsat buar imda leo & ro marbsat Goill imdha. U1262.3 Mael Seachlainn mac Taidhg h-Ui Conchobair, {folio & column 61vb} espuc Oil Find, in Christo quieuit. U1262.4 Cormac mac Domhnaill Guíd Meg Carrthaigh, do marbudh le Gallaibh. Year U1263. U1263.0 A.D. M.cc.lx.iii. U1263.1 Domnall h-Ua Domnaill do marbadh (Dhuinn) Ui Breislen i cuirt in espuic i r-Raith Both. U1263.2 Dabhith h-Ua Find, ab na Buille, in Christo quieuit. U1263.3 Diarmait mac Cormaic, quieuit in Christo. U1263.4 Aengus h-Ua Clumain, espuc Luighne, quieuit in Christo. U1263.5 Tomas h-Ua Ceallaigh, espuc Cluana Ferta quieuit in Christo. U1263.6 Ebdonn, ri Lochlann, do ég i n-Innsib Orc ic techt a n-Erinn. U1263.7 Samhradh te isin bliadhain si. U1263.8 Donnsleibe Mac Cathmhail, taisech Ceniuil ----- p.334 Feradhaigh, occisus est per Aedh Buidhe. U1263.9 Aedh Buidhe iterum do righadh & Niall Culanach do innarbadh. U1263.10 (Patricius, idon, Mael Padraig, h-Ua Sgannuil, archiepiscopus Arda Macha, ar radha Aiffrinn cum pallio, in crastino Iohannis Baptistae i n-Ard Macha.) U1263.11 (Ar mor ar dhainibh an bliadhain si do phlaigh & do ghorta.) 3 U1263.12 Kal. Ian. (f. 2, l. 18,) Anno Domini M.cc.lx.iii.1265. U1263.13 Feidhlimidh h-Ua Chonchobuir, airdri Connacht, in t-aen Gaidhel rob' fherr maithius dobí i n-Erinn i n-a réimhes fein, mortuus est. U1263.14 Cathal mac Taidhg h-Ui Conchobair, do marbadh le h-Aedh h-Ua Conchobair. U1263.15 Tómas h-Ua Maícin, espuc Luighne, quieuit in Christo. U1263.16 Tomás mac Fherghail Mic Diarmata, espuc Oil Find, quieuit in Christo. U1263.17 Caislen Sligigh do leaghadh la h-Aedh mac Feidhlimthe & le Domhnall h-Ua n-Domhnaill. U1263.18 Muiredhach h-Ua Cerbaill, taisech Calraighi; Cathal Mag Raghnaill, taisech Muinnteri h-Eolais, quieuerunt in Christo. U1263.19 Gilla na Naem h-Ua Cuinn, taisech Muinnteri Gillgan, mortuus est. U1263.20 Frater ----- p.336 Patricius O Sgannail, airdespuc Arda Macha, ar n-denam Caibidleach coitcinne a n-Droicheat Atha in bliadhain si (feria secunda, tertia et quarta post festum Omnium Sanctorum). U1263.21 (Dond h-Ua Breislen do mharbadh la Domhnall h-Ua n-Domhnaill i Raith Both i cúirt an easpuigh. U1263.22 Aedh Buidhe h-Ua Neill do thabairt inghine Mic Goisdealbaigh in uxorem.) Year U1264. U1264.0 Kal. Ian. f. iii., l. xx.ix., Anno Domini M.cc.lx.iiii. U1264.1 Domhnall h-Ua h-Eghra, ri Luighne, do marbadh do Ghallaibh. U1264.2 Mathgamain mac Ceithernaigh h-Ui Cheirin, rí Ciaraidhe, do marbadh doGhallaibh. U1264.3 Cú Mhuidhe h-Ua Cathan, ri Ciannacht, captus est per Odonem Flauum. U1264.4 (col.1) Airdespuc Arda Macha, idon, Mael Patraic O Sgannail, do dhenum díge timcell Arda Macha & braithri Minura do tabairt co h-Ard Macha lesin fear cetna isin bliadhain si. U1264.4 (col.2) Braithri Minúra do thabairt co h-Ard Macha leisin airdepscop, idon, le Mael Padraig h-Ua Sgannail & an fer cetna, idon, Mael Padraig, do dhenam díge timceall Arda Macha in bliadhain si. ----- p.338 U1264.5 (Aed Buidhe h-Ua Neill, ri Thire h-Eogain, do ghabhail tigherndais Oirghiall). U1264.6 {folio/column 62ra}(Benedictio fratris Catholici, precentoris domus Apostolorum Petri et Pauli de Ardmacha, ad abbaciam domus sanctae Mariae de Clochar.) U1264.7 (Frater Patricius h-Ua Mureadhaigh, abbas monasterii Apostolorum Petri et Pauli, depositus est et substitutus est abbas de Daeri, scilicet, Cristianus Mhagshamhragan.) 4 Year U1265. U1265.0 Kal. Ian. f. uii., l.ii., Anno Domini M.cc.lx.u.1267 U1265.1 Cagadh mor eter rí Saxan & Simunn Muford. U1265.2 Murchadh Mac Suibhne do ghabail la Domnall Mac Maghnusa & a tinnlacudh illaim in Iarla & a ég isin prisun. U1265.3 Feidhlímidh h-Ua Conchobair, rí Connacht mortuus est. U1265.4 (Frater Patricius h-Ua Muireadhaigh ar n-a gabail aris chum a abdaine fein.) U1265.5 (Aedh Buidhe h-Ua Neill & Uater a Burc, idon, Iarla Uladh, do dhul a Tir Conaill, sluadh, & nir' gabhadar teann, na treisi.) Year U1266. U1266.0 Kal. Ian. f. i., l. xiii., Anno Domini M.cc.lx.ui.1268 U1266.1 Concobur h-Ua Briain, rí Tuadh Muman, do mharbadh la Diarmait mac Muircertaigh h-Ui Briain & rí a mac, Seoinin & daine imdha aili (& Brian Ruadh, a mac, do gabail a inaidh). U1266.2 Toirrdhelbach mac Aedha ----- p.340 h-Ui Conchobuir, dalta h-Ua m-Briuin, quieuit in Christo. U1266.3 Conchohur h-Ua Ceallaigh quieuit in Christo. U1266.4 Diarmait h-Ua Briain, in fer ler'marbadh Conchobur, do marbadh ind. U1266.5 (Ecclesia maior sancti Patricii in Ardmachense ciuitate infra murum incepta est per Archiepiscopum Ardmachanum, id est, Mael Padraig h-Ua Sgannaill.) U1266.6 (Lachlainn Macana extra portam curiae Domini Archiepiscopi in ulcionem Murchaidh h-Ui Anluain per Eachmarcach h-Ua h-Anluain est occissus.) U1266.7 (Cimiterium fratrum Minorum de Ardmacha consecratum est per eundem Patricium, Archiepiscopum et Dominos Rapotensem, Dunnorensem et Conderensem.) U1266.8 (Frater Carbricus h-Ua Scuaba consecratus est in Rapotensem episcopum.) Year U1267. U1267.0 Kal. Ian. f. iii., l. xxiiii., Anno Domini M.cc.lx.uii.1269 U1267.1 Caislén Rosa Comain do dhenamh la Roibhert D'Uffort, Iustis na h-Erenn & le Gallaibh Erenn re righi Aedha mic Feidhlimthe h-Ui Conchobuir & Aedh fein i n-galur an tan sin & rocrechadh & rohairgedh móran do Connachtaibh cum in chaislein sin. U1267.2 Caislen Sligigh do dhenum le Mac Muiris. U1267.3 Tadhg mac Neill Mic Muiredhaigh ----- p.342 do marbadh i n-Oil Finn do shersenach dochnaith do muinntir a brathar fein. U1267.4 Aedh mac Domnaill h-Ui Ferghaill, do marbadh doGhallaibh & d'a braithribh fein. U1267.5 Aedh h-Ua Finn, saí oirfidigh, quieuit in Christo. U1267.6 Brian mac Domnaill Duib h-Ui Eaghra, do marbadh la Gallaibh. U1267.7 (Dauidh h-Ua Bragan, esbag Clohcair, qui uirtuosse et fideliter pro defencione iusticiae et iuris ecclesiae Clochorensis per tempus uitae eius laborauit, obiit hoc anno. Ocus a adhlacadh im Mainistir Mhellifoint, oir dobo manach d'a manchaibh fein he roimesin.) Year U1268. U1268.0 Kal. Ian. f. iiii., l. u., Anno Domini M.cc.lx.uiii.1270 U1268.1 Maidm Atha in Chip le h-Aedh mac Feidhlimthe & le Connachtaibh ar in Iarla, idon ar Uáter a Burc & ar Ghallaibh Erenn archena, dú i tucadh ár díairmidhe {folio & column 62rb}ar Ghallaibh & dogabadh ann Uilliam Óg a Burc & romarbadh é iardain isin laim cedna. Ocus ní mó cosgair ná cathirghal d'a tucsat Gaidhil do Ghallaibh i n-Erinn riam inas. Uair romarbadh Ricard na Coille, brathair an Iarla, & Seon Buitilér & rideredha imda aili & Goill & Gaidhil diairmídhe & rofagadh cet d'eachaibh co n-a luirechaibh & co n-a n-dillaitibh. U1268.2 Comarba Padraig, idon, Mael Padraig h-Ua Sgandail, quieuit in Christo. U1268.3 Gorta mór dofholachta i n-Erinn isin ----- p.344 bliadhain si. U1268.4 Cristina, ingen h-Ui Nechtain, bean Diarmata Mídigh Mic Diarmata, in bean rob' ferr delb & eineach & crabhadh robai i n-aen aimsir ría & is mó tuc don Ord liath, quieuit in Christo. U1268.5 (Mael Padraigh h-Ua Sgannail, airdeasbag Aird Macha, do dhul gu teach righ Saxan an bliadhain si & a theacht anoir aris an bliadhain chetna mailli re cumachtain mhoir.) U1268.6 (Eachmharcach h-Ua Anluain, ri Oirrthir, do ghabhail per Ualterum Maires, idon, Constabla Rius na Cairge & dotherno uadha aris an bliadhain cetna.) U1268.7 (Michael Mac an t-Shair, Oifficel Ard Macha, do chonsecraitt le h-airdeasbog Aird Macha, i n-a easbog i Clochur, in crastino Natiuitatis Beatae Mariae.) Year U1269. U1269.0 Kal. Ian. f. u., l. x.ui., Anno Domini M.cc.lx.ix.1271 U1269.1 Mac Seoan Iberdun do marbadh le Uáter a Búrc. U1269.2 Simon Mag Craith, deganach Arda Carna, quieuit in Christo. U1269.3 Mathgamain Mag Carrthaigh do marbadh. U1269.4 Bháiter a Búrc, Iarla Uladh & tigherna Connacht, mortuus est. U1269.5 Caislen Taighi Temphla do brisiudh la h-Aedh h-Ua Conchobuir. U1269.6 Donnchadh Mhag Shamrudhain quieuit in Christo. U1269.7 Caislen Rosa Comain ----- p.346 & caislen Sligigh & caislen Atha Líag do legadh la h-Aedh mac Feidhlimthe. Year U1272. U1272.0 A.D. M.cc.lxx.ii. U1272.1 Muirgis mac Donnchadha, tigerna Thire h-Oilella, nech dob' ferr einech & tinnlacadh do Connachtaibh, do ég a Murbhach i l-longport h-Ui Domnaill & a breith co Mainister na Buille & a adhnucal indti co honorach. U1272.2 Clann Muircertaigh do dhul i n-Iarthar Chonnacht, gur'marbadh leo h-Oidsi Mac Mhebric & h-Anrí Buitillér. U1272.3 Caislen Renna Duin do leagadh la h-Aedh h-Ua Conchobuir. U1272.4 Tadhg Dall mac Aedha, quieuit in Christo. Year U1270. U1270.0 Kal. Ian. f. i., l. ix., Anno Domini M.cc.lxx.1273 U1270.1 Conchobur Buidhe, mac Airt h-Ui Ruairc, rí Breifne, do marbadh la mac Concobuir, mic Thighernan h-Ui Concobuir & romarbadh in t-é romarbh. U1270.2 Eachaidh Mág Mathgamna quieuit in Christo. U1270.3 {folio/column 62va}Crech do dhenum do Shiurtan d'Eisetra isin Corunn & becan do macaibh righ Connacht do breith forra & aimglicus do denum tre furail drochdhaine, gur'marbadh Domhnall mac Donnchadha mic Maghnusa & Maghnus mac Airt & Oirechtach Mac Aedhugain & Aedh h-Ua Birn & daine imdha aili. U1270.4 (Lodouicus, idon, Lodhais Naemh, righ Franc, do dul cum nime, decimo quarto Kalendas Septimbris, in bliadhain si, 1270 ; idon, Lodhais, mac Lodhais.) ----- p.348 U1271.0 Kal. Ian. f. ii., l. xx., Anno Domini M.cc.lxx.i.1274 U1271.1 Domhnall mac Maghnusa mic Muircertaigh Muimnígh h-Ui Conchobuir, sai bruinnti & feichemh coitchenn, comlan don cíníudh dhaenna, quieuit in Christo. U1271.2 Gilla na Naem O Ferghail, aen raghu thaisech Erenn i n-a aímsir fein, quieuit in Christo. U1271.3 Aedh mac Feidhlimthe h-Ui Conchobuir, ri Connacht & adhbur airdrigh Erenn, fer ba mó grain & cosgar dobí i n-Erinn, quieuit in Christo. U1271.4 Tigernan mac Aedha h-Ui Ruairc, rí Breifne, quieuit in Christo. U1271.5 Eogan mac Ruaidhri h-Ui Concobair, ri Connacht re raithi, a marbadh i Mainistir na m-Brathar i Ros Comain (la a braithribh fein). U1271.6 Aedh mac Cathail Doill h-Ui Concobuir, rí Connacht re caeicidhis, quieuit in Christo (Do marbadh la Tommaltach Mhag Oíreachtaigh & do chomairle Gilla Crist h-Ui Bhirn). U1271.7 Cathal Mag Fhlannchadha, taisech Dartraighi, quieuit in Christo. U1271.8 Tadhg h-Ua Dalaigh (idon, mac Cerbhail Buidhe), (d'ar n-doigh), sai maith re dan, quieuit in Christo. U1271.9 Cairbri h-Ua Sguaba, espuc Tire Conaill, (in Christo quieuit et) in Curia obiit. U1271.10 (Mail Seachlainn mac Amlaimh mic Airt h-Ui Ruairc, righ Dartraighe, do marbadh la Conchubhar mac Domnaill mic Neill h-Ui Ruairc.) ----- p.350 Year U1272. U1272.0 Kal Ian. f. iii., l. i., Anno Domini M.cc.lxx.ii.1275 U1272.1 Art mac Cathail Riabaigh, rí Breifne, mortuus est. U1272.2 Ruaidhri mac Toirrdhelbaigh h-Ui Concobuir, do gabhail d'a brathair féin, do Thadhg, mac Thoirrdhelbaigh h-Ui Conchobair (& Tadhg mac Cathail Mic Diarmoda, do argain uile leis) & Conchobur mac Ferghail mic Donnchadha mic Muircertaigh, do marbadh d'a brathair fein. U1272.3 In t-espuch Ua Laidhig, espuc Cille Aladh, quieuit in Christo. U1272.4 (Ruaighri h-Ua Conchubhair d'elogh & Conchubhar h-Ua h-Ainli do breith leis & a leanmuin gu maith & breith ar Conchubhar & a mharbadh.) U1272.5 (Cairbre h-Ua Sguaba, epscop Ratha Both, quieuit.) U1272.6 (Art mac Cathail Riabaigh, ri Breífne, do marbadh do Mhuintir Ghearudhan.) U1272.7 (Tomas Mhacc Shamhrughain do mharbadh la Cinel Luachan.) Year U1273. U1273.0 Kal. Ian. f. iiii. l. xii., Anno Domini M.cc.lxx.iii.1276 U1273.1 Aedh Muimnech mac Feidhlimthe, do thiachtain asin Mumain imesc Connacht & tiacht do Clainn Tairrdhelbaigh ----- p.352 astir. U1273.2 Diarmait mac Gille Muire {folio & column 62vb}h-Ui Mhorna, ri Uladh, quieuit in Christo. U1273.3 Crech do dhenum do mac Fheidhlimthe ar Clainn Muircertaigh & i toraidhecht na creiche romarbadh Gilla na n-Aingel O Conrai. U1273.4 Domnall mac Neill mic Conghalaigh h-Ui Ruairc (ris a raitea Gilla in Inme), do marbadh la h-Ua Nechtain. U1273.5 (Creach do dhenum le Cloinn Toirrdhealbaig ar mac Fheidhlimthe & ar macaibh Mic Dhiarmmoda & Gilla Crisd h-Ua Mail Brenainn do marbadh leo an la sin.) U1273.6 (Gilla Crisd h-Ua Neachtain & Uilliam h-Ua Neachtain do marbadh la Ruaighri mac Toirrdhealbaigh h-Ui Conchubhair.) Year U1274. U1274.0 Kal. Ian. f. ui., l. xx.iii. Anno Domini M.cc.lxx.iiii.1277 U1274.1 Gilla na Naem h-Ua Birn quieuit in Christo. U1274.2 Brian Ruadh h-Ua Briain quieuit in Christo. U1274.3 Braen h-Ua Mail Mocheirghi, ab Cenannsa, in Christo quieuit. ----- p.354 U1274.4 (Gilla Crisd h-Ua Birn, fear gradha Aedha h-Ui Chonchubhair, do mharbhadh don Gilla Ruadh, mac Lochlainn h-Ui Chonchubhair.) Year U1275. U1275.0 Kal. Ian. f. uii., l. iiii., Anno Domini M.cc.lxx.u.1278 U1275.1 Tadhg mac Toirrdhelbaigh, do marbadh la clainn Cathail Mic Diarmata. U1275.2 Ruaidhri mac Toirrdhelbaigh, do marbadh la Gilla Crist Magh Fhlannchadha & le Dartraighi archena, ar bord Droma Cliabh & in Persun Riabach, mac Tigernain h-Ui Conchobuir & daine aili nach airímhter sunn. U1275.3 Donnchadh & Ferghal, da mac Muirgisa mic Donnchadha mic Tomaltaigh, do marbadh la Tadhg mac Domnaill Irrais. U1275.4 Flaithbertach h-Ua Daimín, rí Fer Manach, quieuit in Christo (idon, i tert Noin mís Fhebhra). U1275.5 Maidm Cuínchi do thabairt do Donnchadh mac Briain Ruaidh & do macaibh ailibh h-Ui Briain ar in Iarla O Claire (gur'loisgsead teampull Cuinche i ceann a mhuinnteri, gu tugsad ar diairmidhe forra, etir losgad & marbhadh). U1275.6 Tomas h-Ua Cuínn, espuc Cluana mac Nois, quieuit in Christo. U1275.7 Tomaltach Mac Oirechtaigh, rightaisech Shil Muiredhaigh, do marbadh do na Tuathaibh. U1275.8 (Gilla na n-Aingel, ab Lesa Gabail, mortuus est Nonis Marcii). U1275.9 (Brian Ruadh mac Conchubhair h-Ui ----- p.356 Bhriain, righ Tuadhmhumun, do ghabail le mac Iarla h-O Claire. Ocus síadh ar cur a fhola i n-aen soightheach & ar n-denum cairdíusa-Crisd & ar tobert mhinn & chlog d'a chele. Ocus a tharraing etir sdedaib deis a ghabhala.) Year U1276. U1276.0 Kal. Ian. f. i., l. xu., Anno Domini M.cc.lxx.ui.1279 U1276.1 Tomaltach h-Ua Conchobuir, airdespuc Tuama, saí Erenn ar einech & ar uaislí, ar shochraidecht & ar thidhlucadh, quieuit in Christo. U1276.2 Mael Shechlainn, mac Toirrdhelbaigh, occisus est. U1276.3 Conchobur mac Diarmata mic Maghnusa h-Ui Conchobuir, occisus est. U1276.4 Gilla in Choimdhedh h-Ua Cerbhallan, espuc Thire h-Eogain, quieuit in Christo. U1276.5 Murchadh {folio/column 63ra}h-Ua Neachtain do marbadh do Domnall h-Ua Neachtain. Ocus comrac d'fhuagradh do Roibert h-Ua Nechtain, do derbrathair ----- p.358 Murchadha h-Ui Neachtain, ar Domnall & Roibert do marbadh ann (don fhir chetna isin comruc sin). U1276.6 (Domnall mac Ghilla Crisd h-Ui Neachtain, do marbadh la h-Aedh h-Ua Concheanainn.) Year U1277. U1277.0 Kal. Ian. f. ii., l. xxui., Anno Domini M.cc.lxx.uii.1280 U1277.1 Aedh Muimnech h-Ua Concobuir (idon, righ Connacht in tan so) do marbadh la Clainn Muircertaigh (ag Caill in Daingean). U1277.2 Cathal mac Concobuir Ruaidh, do righadh do Connachtaibh. U1277.3 Seoan h-Ua Laidhig, espuc Cille Aladh, quieuit in Christo. U1277.4 Mail Sechlainn h-Ua Gairmleghaidh, taisech Ceniuil Moein & Concobur h-Ua Gairmleghaidh occisi sunt per Tellach Modoran. U1277.5 (Aemann O Congaile, oircinneach Ro Orcer, saoidh cleirech, mortuus est.) Year U1278. U1278.0 Kal. Ian. f. iiii., l. u.ii., Anno Domini M.cc.lxx.uiii.1281 U1278.1 Tadhg mac Cathail Mic Diarmata, ri Muighi Luirg, sai n-eínigh & n-egnoma, quieuit in Christo. U1278.2 Cath Disirt da Crich eter Conall & Eogan, dú i trochair Domnall h-Ua Domnaill (le h-Aedh m-Buide ----- p.360 h-Ua Neill & le Mac Mairtin), idon, fer dar'ghialladur Fir Manach & Oirghialla & urmhór Gaidhel Connacht & Uladh, achtmadh bec & fir Breifne uile. In t-en Ghaidhel rob' ferr eínech & oirechus ; feichem coitcenn Iarthair na h-Eorpa. Ocus a adhnacul i Mainister na m-Brathar i n-Doire Coluim Cille, ar m-breith buadha gach uile mhaithiusa. Ocus as iad so ba ferr do marbadh ann: idon, Maelruanaigh O Baighill, taisech na Tri Tuath & Eogan mac Mail t-Shechlainn h-Ui Domnaill & Cellach Ua Buighill, in t-én taisech robh' ferr eínech & tidhnacul (dobi) i n-aen aimsir fris & Gilla Mac Flannchadha, taisech Dartraighi & Domnall Mac Gille Fhinnén, taisech Mhuinnteri Peodachan & Aíndiles O Baighill & Dubghall, a mac & Enna h-Ua Gairmleaghaidh, rightaisech Ceniuil Moein & Cormac, mac ind fhirleighinn h-Ui Domnaill, taisech Fanat & Gilla in Choimdegh O Maeladuin, ri Luirg & Carmac mac Carmaic h-Ui Domnaill & Gilla na n-/Oc Mac Calredocair {folio & column 63rb}& Mael Sechlainn mac Neill h-Ui Buighill & Aindiles mac Muircertaigh h-Ui Domnaill & Magnus Mac Cuinn & Gilla na Naem O h-Eochaghan & Muircertach h-Ua Flaithbertaich & Muircertach Mac in Ulltaigh & Flaithbertach Magh Buidhechan & daine imda aili do macaibh righ & taisech & d'oglachaibh nach airimther sunn. U1278.3 Cath eter na Bairedachaibh & in Cimsógach, dú in romebaidh ar na Bairedachaibh & d'ar'marbadh ann Uilliam Baired & Adam Pleimenn & daine imda aili & dobadur dias Gaidhelach ar leth in Cimsogaigh dochinnset ar bheoghacht & ----- p.362 ar lamhach ar moran do dainibh ailibh, idon, Taichlech O Dubhda & Taichlech O Baighill. Year U1279. U1279.0 Kal. Ian. f. u., l. xuiii., Anno Domini M.cc.lxx.ix.1282 U1279.1 Taichlech mac Maelruanaigh h-Ui Dhubhda, rí h-Ua Fiachrach, in duine rob' ferr eínech & egnum & innsoighidh do Gaidhelaibh dobí i n-a aimsir, a marbadh le h-Adam Cimsóg ar traigh Eothaille. U1279.2 Lasairfhina, ingen Cathail Croibdeirg, in ben rob' uaisle i n-Erinn i n-a h-aimsir, quieuit in Christo. U1279.3 Matha (Ruadh) O Raighillaigh do eg. U1279.4 Gilla Issu Mor Mag Thigernain, taisech Thellaigh Dunchadha & lethtromán na Breifne, quieuit in Christo. U1279.5 Cathal mac Gilla na Naem, h-Ua Ferghail quieuit in Christo. U1279.6 Muircertach Mac Murchadha, rí Laighen, do marbadh do Ghallaibh & a derbrathair (eile, idon), Art Mac Murchadha. U1279.7 Snechta mór & sicc o Nollaic co feil Brighdi isin bliadhain si. Year U1280. U1280.0 Kal. Ian. f. ui., l.xxix., Anno Domini M.cc.lxxx.1283 U1280.1 Tadhg mac Domnaill Irrais h-Ui Conchobuir, do mharbhadh la Luighnibh. U1280.2 Aedh Buidhe h-Ua Neill do marbadh le Mag Mathgamna (idon, la Brian & leis h-Ua Raghallaigh.) ----- p.364 U1281.0 {folio/column 63va}Kal. Ian. f. uii., l. x., Anno Domini M.cc.lxxx.i.1284 U1281.1 Muiris h-Ua Conchobuir, espuc Oil Find, in Christo quieuit. U1281.2 Donnchadh h-Ua Briain, ri Tuadh Muman, do marbadh la Toirrdhelbach h-Ua m-Briain. U1281.3 Amlaim O Tomoltaigh, togha confirmaiti episcopi Oil Finn, quieuit in Christo. U1281.4 Dubghall mac Maghnusa h-Ui Baighill, toisech Cloichi Cinnfhaelaidh, do marbadh la muinnter h-Ui Mailgaithi. U1281.5 Mac na h-Aidhche Mac Dorchaidh, taisech Ceniuil Luachain (no Duachain), quieuit in Christo. U1281.6 (Gilla Isu Mac Tigernain, ard taiseach Chinel Brenainn, mortuus est.) U1281.7 (No, gumadh uire so, scilicet A.D. 1281, Matha h-Ua Raigillaigh, ri Breifne.) Year U1282. U1282.0 Kal Ian. f. ii, l. xxi., Anno Domini M.cc.lxxx.ii.1285 U1282.1 Símon h-Ua Ruairc, espuc na Breifne, quieuit in Christo. U1282.2 Maidhm do thabairt do Maghnus h-Ua Conchobuir ar Adamh Cimsog & ar Gallaibh Iarthair Connacht ag Eas Dara, dú inar'marbadh daine imdha & inar'gabadh Colín Cimsóg, a derbrathair, a m-braighdenus do cinn na sligedh do légadh dó fein, tareis a muinnteri do marbadh co mór. U1282.3 Maidm tuc Pilib Mac Goisdeilb, ar muinnter Maghnusa h-Ui Conchobuir ar Sliabh Gamh, gur'marbadh moran do glaslath ann. U1282.4 Enri ----- p.366 Mac Gille Fhinnein do marbadh. U1282.5 Ruaidhri h-Ua Gadhra, rí Sleibhe Lugha, do marbadh la Mac Fheorais ar a loch fein. Year U1286. U1286.0 A.D. M.cc.lxxx.ui. U1286.1 Sluagh mór la h-Iarla Uladh i Connachtu, gur'míll moran do chellaibh & do mhainistrechaibh. Ocus ger'b'edh, doghabh nert gach conair rainic & doghabh braíghdi Connacht & Conaill & Eogain & doaithrigh Domnall h-Ua Neill (idon, Domnall mac Briain) & tuc righi do Níall Culanach h-Ua Neill. U1286.2 Muiris Mael Mac Gerailt quieuit in Christo. Year U1283. U1283.0 Kal. Ian. f. iiii., l. x.iii. Anno Domini M.cc.lxxx.iii.1287 U1283.1 Matha mac Muirgisa mic Cathail, quieuit in Christo. U1283.2 Diarmait Midhech (mac Diarmada mic Cathail Mic Diarmoda, idon, ri Muinntire Mailruanaid) quieuit in Christo. U1283.3 Floirínt O Gibellan, arcideochan Oil Finn, fellsum eolais & inntliuchta, quieuit in Christo. U1283.4 Gilla na n-Óg O Mannachan, ri na Tuath, quieuit in Christo. U1283.5 Mael Sechlainn mac Tomaltaigh Mac Oirechtaigh do marbadh la Toirrdhelbach mac Eogain h-Ui Concobuir, a n-dhighailt a athar do tregadh do Tomaltach cetna do macaibh Toirrdhelbaigh. U1283.6 Adam Cimsóg quieuit in Christo. U1283.7 {folio/column 63vb}Bean Muman ingen h-Ui Cathan, mortua est. ----- p.368 Year U1284. U1284.0 Kal. Ian. f. u., l. xx.iiii., Anno Domini M.cc.lxxx.iiii.1288 U1284.1 Michael Mac in t-Shair, espuc Clochair, mortuus est. U1284.2 Maghnus h-Ua Concobuir (idon, mac Concubhair Ruaidh), maraen le fuair do Connachtaibh & h-Ui m-Briuin & Conmaicne, do thecht lais do ghabhail righe Connacht dó fein. Ocus do h-athrigadh Cathal Ruadh, a derbrathair & tocht doibh co h-Ath Slisen, mur aroibhe Cathal co n-a shochraide & cumusc doib leth ar leth & Cathal do ghabhail aigi & maidm do thabairt ar a muinnter. Ocus dohairged urmhor Connacht don dul sin & righi Connacht do ghabhail ar eigin do Mhaghnus. U1284.3 Donnchadh Riabhach mac Maghnusa mic Muircertaigh h-Ui Concobuir, quieuit in Christo. U1284.4 Tech do ghabhail ar Mhaghnus h-Ua Conchobuir do Thoirrdhelbach mac Eogain h-Ui Conchobuir, isin Ros Mór & Maghnus do lot ann & Ragnall Mac Raghnaill, taisech Muinteri h-Eolais, do marbadh d'en urchur soighdi & doloitedh Níall Gelbhuidhe h-Ua Conchobuir & domarbadh daine aili & do bheanaidh eich maithi dhibh. U1284.5 Sloíg le Maghnus O Conchobuir ar éis a leighis a Sil Muiredhaigh, gur'gabh a nert & a m-braighde. U1284.6 Sluagh leisan Iarla (idon, an t-Iarla Ruadh) dochum Connacht, co tainíc co Ros Comain & cum Maghnusa h-Ui Conchobuir, rí Chonnacht & i n-adhaigh muinteri in righ & Mic Gerailt & dogreannaighedur in t-Iarla im tocht secha sin & ní torracht iter. Sgailis a sluagh & a sochraidhe gan tenn do ghabhail. U1284.7 Steaphan, ardespuc Tuama & Giustis na h-Erenn, in ----- p.370 Christo quieuit. U1284.8 Cathal mac Taidhg mic Cathail Mic Diarmata, do ghabhail righi Muighi Luirg. U1284.9 Uilliam Mac Fheorais, do thoghadh cum airdespocoide Tuama. Year U1285. U1285.0 Kal. Ian. f. uii., l. u., Anno Domini M.cc.lxxx.u.1289 U1285.1 Tadhg h-Ua Flannagan, taisech Clainni Cathail, quieuit in Christo. U1285.2 Matha O Sgingin, airdshenchaidh Erenn uile, mortuus est. U1285.3 Miles,espuc Conmaicne, idon, in Gaillespuc, quieuit in Christo. U1285.4 Símon h-Ua Fínachta, aircinnech Oil Fínn, quieuit in Christo. U1285.5 {folio/column 64ra}Sluaghadh la Ricard Diuid & le Gallaib na Midhe —& Maghnus h-Ua Conchohuir, ri Connacht, leis —cum Uí Mail Shechlainn, co tucadh maidm mor orra (idon, maidm in Crois Sleibhe) & romarbadh Ricard Diuíd ann, in Barun moruasal & a braithrecha & Sécus h-Ua Cellaigh, idon, mac in espuic. U1285.6 Fiachra h-Ua Flainn, taisech Sil Mailruanaig, in t-aen duine rob' ferr einech & égnom & comairce dobí i Connachtaibh, do dul do dhenum cleamnusa re Gallaibh, gur'marb mac Ricaird Fhinn a Burc & Mac Uilliam & Mac Fheorais i mebhail é. ----- p.372 U1285.7 Sluagh mor le Mac Fheorais cum in Chalbaigh h-Ui Concobuir & na mac righ Laighnech, co tucadh maidm mor forro & gur'marbadh Mailir d'Eisetra & Goill imda aili & eich ímdha do buain de. Year U1286. U1286.0 Kal. Ian. f. i, l. x.ui., Anno Domini M.cc.lxxx.ui.1290 U1286.1 Uilliam Mac Fheorais do ghabhail ardespocoide Tuama. U1286.2 In t-espoc h-Ua Sedechan, idon, espuc Cille mic n-Duach, quieuit in Christo. U1286.3 Cairpri h-Ua Mail Shechlainn, rí Midhe, in mac amh is moirgnimaichi dobí i n-Erinn i n-a aimsir, do marbadh (le Mac Cochlan). U1286.4 Sluaighedh la Domnall mac Briain h-Ui Neill i Ceinel n-Eogain, gur'cuir Níall h-Ua Neill (idon, Niall Culanach) ar eigin eisti & gur'gab fein righi ar los a lamha. U1286.5 Aedh h-Ua Domnaill do athrighadh d'a derbrathair fein, idon, do Tairrdhelbach h-Ua Domnaill, tre cumachtain cínídh a mathar, idon, Clainni Domnaill & Gallóglach n-imda aile (& righi do gabhail do fein ar eigin) U1286.6 (Hoc anno Iohannes de Ianua, frater Ordinis Predicatorum, auctorem qui dicitur Catholicon perfecit, seu ad finem perduxit, Nonis Marcii.) ----- p.374 Year U1287. U1287.0 Kal. Ian. f., ii., l. xx.uii., Anno Domini M.cc.lxxx.uii.1291 U1287.1 Toirrdhelbach mac Eogain h-Ui Concobuir, in duine is mo & is aille & rob' ferr einech & egnom & coscur dobí i n-Erinn, do marbadh la Níall n-Gelbuidhe h-Ua Concobuir. U1287.2 Sluagh le Ricard a Burc, le h-Iarla Uladh (idon, in t-Iarla Ruadh), i Tir n-Eogain, d'ar'athrigh sé Domnall mac Briain h-Ui Neill & dorighadh leis Níall Culanach O Neill & mur dofhag in t-Iarla in tír, domarbadh Níall Culanach le Domnall h-Ua Neill. Ocus dorighadh a h-ucht an Iarla cetna le Mac Mairtin & le Mac Eoin mac Aedha Buidhe h-Ui Neill (idon, Brian mac Aeda Buidhe) & rofhagaibh Domnall in tír. U1287.3 Sluagh leisin {folio & column 64rb}Iarla i Tir Conaill cum Toirrdhelbaigh, gur'airg in tir, eter cill & tuaith & co tainic i Connachtaibh co h-Oil Finn & co tucadur Connachta felbraighde do. ----- p.376 U1287.4 Concobur h-Ua Dubhda, ri h-Ua Fiachrach, do bathadh ar in t-Sinainn. U1287.5 Comthogbail do dhenum do Chathal h-Ua Concobuir & do Níall Ghelbuidhe & do lucht gacha coimeirghi d'a raibe acu, eter Gallaibh & Gaidhelaibh, d'aithrighadh Maghnusa & imresain do thabairt doibh i Caraidh Culaind (alias -Chulmhaile). Ocus Cathal do lot ann & Murchadh mac Taidhg h-Ui Conchobuir, do marbadh ann & daine eile & eich imdha do bhuain do mhuínnter Maghnusa & maidm do thabairt ar fein & a dul as fo laim & crecha mora do dhenum do muínnter Cathail Ui Conchobuir & do Níall Ghelbuidhe ar n-guin Cathail i Cairpri. Ocus Maghnus O Concobhair, ar techt do Shil Muiredhaigh chuigi & a aes grada fein & Gallaibh Rosa Comain d'a fhoirithin ar namharach ar eis in madma, tocht dó i n-airrchis na crech. Ar breith do forro ar Srath in Fherainn fo'n Aenach, in crech uile do buain dibh & Níall fein do dhul ar eigin as & Tomas Mac Goisdelbh do marbadh ann & a brathair, Daibhith Mac Goistelbh, do ghabhail ann & a marbadh isin laimh sin & moran aile don t-slogh sin do marbadh ann, eter Gallaibh & Gaidhelaibh. Ocus techt do Níall ar sith astir & a ferann fein do thabairt dó. Dorighnedh etercasait mor & innlach adbhul eturru: fuabairt in tire do ghabhail do Níall ; crech mor do dhenum do Mhaghnus ar Níall & a argain uile. U1287.6 Aedh h-Ua Fallamhain quieuit in Christo. U1287.7 Conghalach Mág Eochagan, taisech Ceneoil Fhiachaidh, mortuus est. U1287.8 (Brian O Flainn, ri O Tuirtri, occissus est.) U1287.9 (Toirrdhealbach h-Ua Domnaill do athrighadh d'a brathair ----- p.378 fein, idon, d'Aedh h-Ua Domnaill & righi do ghabhail do fein aris.) U1287.10 (Aedru Mhagrath, abb na Trinoide ar Loch Che, in Christo quieuit.) Year U1288. U1288.0 Kal. Ian. f. iii., l. ix., Anno Domini M.cc.lxxx.uiii.1292 U1288.1 Sluagh lesin Iarla cetna cum Maghnusa, no co rainíc co Ros Comain & doimthíc gan braighde, gan nert don turus sin. Rolen imorro Maghnus in t-Iarla co Míliug & dorighne a oighreir ann. U1288.2 Donnchadh mac Eogain h-Ui Conchobuir, quieuit in Christo. U1288.3 Somhairlidh O Gairmleghaidh do marbadh la h-Ua Neill. U1288.4 Niall Gealbuidhe h-Ua Conchobuir do marbadh do Thadhg mac Ainnrias h-Ui Conchobuir & do Thuathal mac Muircertaigh. U1288.5 Mag Cochlan, ri Delbhna, do marbadh {folio & column 64va}do Shifin Mac Fheorais tre forgoll in Iarla. U1288.6 Aindiles O Dochartaigh, taisech Arda Midhair, quieuit in Christo. Year U1289. U1289.0 Kal. Ian. f. u., l. xx., Anno Domini M.cc.lxxx.ix.1293 U1289.1 Maghnus h-Ua Concobuir, ri Connacht re coic bliadhna co leith, in fer denmha sidha & cagaidh robo mó grain & cosgur & rob' ferr eínech & egnom i n-a aimsir fein do Ghaidhelaibh, iar m-beith dó raithi i n-galar, mortuus est. U1289.2 Cathal h-Ua Conchobuir do marbadh do Ruaidhri mac Donnchadha Riabhaigh. U1289.3 Cathal Ruad h-Ua Conchobuir (idon, mac Concubair Ruaidh) do ghabhail righi Connacht iar n-gabail Aedha mic Eogain. Ocus Cathal cetna do marbadh i cinn raithi do Ruaidhri mac Donnchadha Riabhaigh h-Ui Conchobuir & Aedh mac Eogain, do ----- p.380 legan as & righi Connacht do ghabhail do tre nert in Ghiustis. U1289.4 Caislen Sligigh do dhenum do Sheon Fitz Tomus & a dhul tairis co tech righ Saxan. U1289.5 Aedh mac Eogain h-Ui Conchobuir, do ghabail righi Connacht & a righadh don Giústis & do muinnter in righ & an dechmadh la iar n-a righadh, a gabhail do Mac Gerailt i mebhail & coica da muinnter do marbadh & crecha mora do dhenum air. U1289.6 Murchadh h-Ua Mail Shechlainn, ri Midhe, quieuit in Christo. U1289.7 Ferghal h-Ua Raghaillaigh, rí Muínnteri Mhailmórdha, mortuus est. U1289.8 Taissi Padraic & Coluim Cille & Brighde do fhoillsiúghudh do Nícol Mac Mail Issu, do Chomarba Padraic, do beth Sabhull Patraic & a tógbail do & iar n-a togbail, ferta móra & mirbuiledha do dhenum & a cur dósun a scrin cumdaigh co h-onorach. U1289.9 Mór ingen Feidhlimthe h-Ui Conchobuir, quieuit in Christo. U1289.10 Floirínt h-Ua Cerballan, espuc Tire h-Eogain (alias, espuc Daire), quieuit in Christo. U1289.11 Muircertach h-Ua Flannagan, taisech Clainni Cathail, quieuit in Christo . U1289.12 Tuathal mac Muircertaigh (h-Ui Chonchubair), do marbadh la Muinnter Eaghra. U1289.13 (Cathal Mac Diarmada, righ Mhuighe Luirg, do ghabhail le h-Aedh mac Eoghain h-Ui Chonchubhair, im meabhuil & he fein do dhul ar éigin ar toradh a lamha as a chuibhrighibh & creach do dhenum dho ar chloinn Chathail h-Ui Fhlannagan. Ocus milledh Connacht do theacht do na h-olcaibh dorindedh annsin etir ghabhail & mharbadh.) U1289.14 (Aed mac Eogain ----- p.382 hUi Conchubuir, incipit regnare.) U1289.15 (Reliquiae Sanctorum Patricii, Columbae et Brigidae hoc anno inuentae sunt.) U1290.0 Kal. Ian. f. ui., l. i., Anno Domini M.cc.xc.1294 U1290.1 Aedh mac Eogain, do dhenum crech mor ar Clainn Muircertaigh. U1290.2 Muircertach mac Maghnusa h-Ui Concobuir, adhbur coicedhaigh is ferr do bi d'a chiniudh fein, do marbadh le Domnall mac Taidhg & le Tadhg. U1290.3 {folio/column 64vb}Domnall h-Ua h-Eghra, ri Luighne, quieuit in Christo. U1290.4 Mael Sechlainn h-Ua Flannagan, taisech Clainni Cathail, do marbadh la Cathal mac Taidhg Mic Diarmata, ar sraid Sligigh. U1290.5 Donnchadh Mac ConShnama, taisech Muinnteri Cinaetha, quieuit in Christo. U1290.6 Duarcan Mac Tigernain, taisech Teallaigh Dunchadha, quieuit in Christo . U1290.7 Cathal mac Taidhg Mic Diarmata, rí Muighe Luírg, quieuit in Christo. U1290.8 Carrach in Cairn Mag Thigernain, taisech Thellaigh Dunchadha, quieuit in Christo. U1290.9 Caislen Sligigh do leagadh le h-Aedh mac Eogain h-Ui Conchobuir. U1290.10 Derbail ingen Taidhg mic (Cathail Mic) Diarmata, quieuit in Christo. U1290.11 Maelruanaigh mac Gilla Crisd Mic Diarmata, do ghabhail righi Maighi Luirg. U1290.12 In t-Iarla (idon, Ricard a Burc, idon, an t-Iarla Ruadh) do ghabail do Mac Gerailt & buaidhredh Erenn uile do thecht trid an gabhail sin. U1290.13 Crecha mora mebla do dhenum do Mac Gerailt & do ----- p.384 Mac Fheorais ar Connachtaibh & Aedh mac Eogain, do shamailt d'athrighadh. In tír do mhilliudh doibh & nír'ghabsat nert eili budh mo na sin. U1290.14 Daibith Mac Gille Arraith do marbadh la macaibh Domnaill Duibh h-Ui Eghra. U1290.15 (Gilla Adomhnain Magraith, comarba Termuinn Dabeóig, quieuit decimo tertio Kalendas Nouembris hoc anno.) Year U1291. U1291.0 Kal. Ian. f. uii., l. x.ii., Anno Domini M.cc.xc.i.1295 U1291.1 In t-Iarla cetna do légun as do Mac Gerailt tre nert righ Saxan ar braighdibh maithibh d'a chinedh fein. U1291.2 Brian mac Aedha Buidhe h-Ui Neill, ri Ceniuil Eogain, do marbadh la Domnall (mac Briain) h-Ua Neill & ar mor do Ghallaibh & do Ghaidhelaibh 'maille fris (Maidm na Craibhe). U1291.3 Domnall h-Ua Cellaigh, ri h-Ua Maine, in t-aen Ghaidhel is glicu & is línaighiu & is ferr comuirle dobí i n-a dhuthaidh fhein a n-Erinn, a ég i n-aibit manaigh & a adhnucal i Cnoc Muaidhe. U1291.4 Conn Mac Branan, taisech Corca Achland, occisus est. Tomaltach Mac Branain, in taisech dorighnedh 'n-a ínadh, do marbadh do mhuínnter Chonallan a n-dighailt a n-athur do marbadh dósum. U1291.5 Cogadh mór i Tir Conaill isin bliadhain sin. U1291.6 Cagadh mór eter rí Saxan & rí Frangc. U1291.7 Caislen Muighe Duma & caislen in Baile Nua & caislen Muighi Brecraidhe do leagadh la Seaffraigh h-Ua Ferghail. ----- p.386 Year U1292. U1292.0 {folio/column 65ra}Kal. Ian. f. i., l. xx.iii., Anno Domini M.cc.xc.ii.1296 U1292.1 Aedh mac Eogain h-Ui Conchobuir, d'athrigadh d'a oirecht fein & Clann Muircertaigh do thabairt astir i n-a inadh & cennus & braighdi do thabairt do Choncobur Ruadh mac Cathail & in tír uile, eter cill & tuaith, do mílliudh tresan athrighadh sin. Crich Cairpri uile do loscadh & do milliudh la Clainn Muircertaigh & dul fa themplaibh in tíre doibh. Ocus dodhighail Dia & Colum Cille & Muire baintigherna, isa tempuill doshairghedur. U1292.2 Sluagh mór do tinol don Aedh cetna sin do Ghallaibh & do Ghaidhelaibh fa Uilliam Búrc & fa Teboid a Búrc, co rabadur ceithri h-oidhce istir & romhilleadur arbanna & imenna in tire uile & tangadur taisich in tire 'n-a tech annsin. Rugadur leó iad co tech in Iarla, do dhenum shitha Aedha. Ocus ge roghellsat, nir' chomaillset in sidh & do aentaighedur aris ar techt d'a tigh lesin clainn cetna sin. In t-Aedh cetna sin do toidhecht isna Tuathaibh. O Ferghail & Mag Raghnaill co n-a n-imircibh do thahairt dó leis. Ocus techta do chur cum Mac Diarmata & O Flannagan & inntodh doibh istir tresan techtairecht sin & Concobur Ruadh do lenmhain & crech do dhenum dó fhorro. Impodh doibh forro, idon, ar in creich & Concobur Ruadh mac Cathail, do marbadh le Mac Diarmada ar toraidhecht na creiche. Ocus Lochlainn mac Concobuir, do ghabail & Maghnus mac Tomaltaigh, do ghabail & becan do dhainibh eile do marbadh ann. Ocus is ann dorinnedh sin, i Cinn Ceidi Thire Tuathail. Aedh h-Ua Concobuir & Mac Diarmata & O Ferghail & na h-oirechta archeana do ----- p.388 dhenum crech mór n-dighla ar muinntir Clainni Muircertaigh in la cetna. U1292.3 In Lachlann cetna sin, mac Conchobuir, do dhalladh & a ég a n-uthur a dhallta. U1292.4 Gilla Isa Mac in Liathanaigh, espuc Oil Finn quieuit in Christo . U1292.5 Mael Peduir O Duibhgennan, archideochan na Breifne, o Druím Cliabh co Cenannus, quieuit in Christo. U1292.6 Morsluagh le righ Saxan i n-Albain, gur'gabh nert Alban uile & gur'mhill tuatha & gur'sgris oirechta & eglusa & gu sonnradhach maíníster Brathar, co nar'fhag cloch ar ait dí & gur'marbh firu graidh & mná imdha. Ocus dobadur maithi fer n-Erenn ar in sluagh sin, idon, Ricard a Burc, Iarla Uladh & Mac Gerailt, idon, Seón Fitz Tomus. Year U1293. U1293.0 {folio/column 65rb}Kal. Ian. f. iii., l. iiii., Anno Domini M.cc.xc.iii.1297 U1293.1 Concobur, mac Taichligh mic Diarmata, mic Conchobuir (mic Taidhg) Mic Diarmata, ri Muighi Luirg & Airtigh, sinserbrathair & tigherna Muinnteri Maelruanaigh uile, fer rob' fer troid & tachur, gal & gaiscedh, innsaighidh & anadh, din & termonn, firinne & flaithemnus i n-a comaímsir, quieuit in Christo (& a adhlucudh im Mainisdir na Buille). U1293.2 Maghnus O h-Ainli, taisech Ceniuil Dobtha, quieuit in Christo. ----- p.390 U1293.3 Henri Mag Oirechtaigh, espuc Connire, manach liath, quieuit in Christo (& a adhlucudh i Mainistir Drochaidh Atha). U1293.4 Uilliam O Dubthaigh, espuc Cluana mac Nois, do marbadh d'escur ar toitim dó d'a eoch fein. U1293.5 Morsluaighedh le h-Edubard, le righ Saxan, isin Fraíngc go moirmenmnach & tainic gan tren, gan treisi eisti. U1293.6 Mael Shechlainn Mac Briain, ab na Buille, do thogadh cum espocoide Oil Finn & Marian O Dondobuir, brathair Precíur, do thoghadh reimhe & a dul don Roim i n-imcosnum na h-espocoide cetna & a ég don turus sin. U1293.7 Cu Uladh O h-Anluain, rí Oirrther & a derbrathair & Aengus Mhag Mathgamna & moran do maithibh a mhuínnteri do marbadh la Gallaibh Duin Delgan, ag impodh d'a tighibh o'n Iarla. U1293.8 Derbhfhorgaill, ingen hUí Floind Esa -Ui Floind, quieuit in Christo. ----- p.392 Year U1294. U1294.0 Kal. Ian. f. iiii., l. x.u., Anno Domini M.cc.xc.iiii.1298 U1294.1 Tomas Fitz Muiris, barun mór do Clainn Gerailt, fhrisi n-abairthea in t-eighri cam, quieuit in Christo . U1294.2 Tomas O h-Oirechtaigh, ab Easa Ruaidh, quieuit in Christo. U1294.3 Sadhbh ingen Aeda Buidhe h-Ui Neill, ben Taidhg mic Anrias h-Ui Concobuir, quieuit in Christo. U1294.4 Brian Breghach Mág Shamradhain, taisech Thellaigh Eathach, do marbadh la h-Aedh m-Breifnech h-Ua Concobuir & la Clainn Muircertaigh aircena. U1294.5 Donnchadh mac Domnaill h-Ui Eaghra, in t-aen mach sigh is ferr eineach & rob' ferr dobí a cosnum a thire, do marbadh la Brian Carrach O n-Eghra, d'a brathair fein, i mebhail. U1294.6 (Escoboid Chluana mac Nois do ghabail d'Uilliam h-Ua n-Fínnan, d'abbaidh Chille Beagain.) Year U1295. U1295.0 Kal. Ian. f. u., l. xx.ui., Anno Domini M.cc.xc.u.1299 U1295.1 Alaxandair Mac Domnaill, in duine rob' ferr einech & maithius dobi i n-Erinn & i n-{folio & column 65va}Albain, a mharbadh le h-Alaxandair Mac Dubghaill maille re h-ár diairmhidhe d'a muinnter fein uime. U1295.2 Ferghal h-Ua Fírghil, espuc Ratha Both, in t-aen espuc Gaidhelach rob'ferr einech & dérc & daenacht & crabadh dobí i n-Erinn, quieuit in Christo. U1295.3 Cath do thabairt do righ Tairtri & do righ Fermenía (im fheil Muire moir in fhoghmhuir), ----- p.394 maille ré fuaradur do comthogbail, do Shóldan na Baibhiloine & do na Sarraisdinibh arcena (Ar diairmhe do tabairt ar an Soldan). U1295.4 (Muiris h-Ua h-Ógan, epscop Chille dha Lua, quieuit.) Year U1296. U1296.0 Kal. Ian. f. ui., l. uii., Anno Domini M.cc.xc.ui.1300 U1296.1 Teboit Buitiller, barun mór, úasal, mortuus est. U1296.2 h-Eoan Prinndregas do marbadh le mac Fiachra h-Ui Fhloínn. U1296.3 Adam Sdondun, barun mor aile, quieuit in Christo. U1296.4 Caislen Atha Cliath in Choraínn do thinnsgedal lesin Iarla. U1296.5 Seoinín Óg Mac Muiris do marbadh (la Conchubur mac Fiachra h-Ui Fhloinn). U1296.6 Feidlimidh Mag Carrthaig, adbur righ Des Muman, quieuit in Christo. U1296.7 Congalach h-Ua Lochlainn, espuc Corcumruadh, saí n-eínigh & crabaidh, quieuit in Christo . U1296.8 Gairm coitchenn do thecht o Roim i n-aimser Bonafais Papa fa'n Cristaidhecht uile & gacha cetmadh bliadhain tic in gairm sin & Bliadhain Ratha a h-aínm sin. Ocus sluaigh diairmhidhe a h-uilibh thiribh na Crisdaidhachta do dhul fa'n gairm sin d'a n-oilithri co Roim & logadh a pecadh uile d'fhaghbhail doibh. ----- p.396 U1296.9 (Muircheartach, mac Imhuir h-Ui Bhirnn, d'h-ec ar slighigh na h-oilithri cetna sin.) Year U1297. U1297.0 Kal Ian. f. i., l. x.uiii., Anno Domini M.cc.xc.uii.1301 U1297.1 Finnguala ingen Fheidhlimthe h-Ui Conchobuir, banab Cille Craebhnada, quieuit in Christo. U1297.2 Uilliam Mag Fhlannchada, taisech Dartraighe, do marbadh la h-Ualgharg mac Domhnaill mic Airt h-Ui Ruairc. U1297.3 Cairpri mac Cormaic h-Ui Mail Shechlainn, do marbadh tre fhorgall a brathar fein, idon, mac Airt h-Ui Mail Shechlainn. U1297.4 Creach mór do dhenum d'Aedh mac Cathail h-Ui Conchobuir & do Clainn Muircertaigh ar Tadhg mac Annrias, a Muigh Cetne. U1297.5 Sluaighedh la righ Saxan i n-Albain & Mac Gerailt & Mac Fheorais & maithi Bharun Erenn uile, a n-ingnais Iarla Uladh, leis ar in sluaighed sin & beith doibh a n-Albain o caeicidhis re Lughnusadh co Samuin & gan {folio & column 65vb}a lornert do ghabail doibh th-shoir. Year U1298. U1298.0 Kal. Ian. f. ii., l. xxix., Anno Domini M.cc.xc.uiii.1302 U1298.1 Domnall Ruadh Mag Carrthaigh, rí ----- p.398 Des Muman, quieuit in Christo. U1298.2 Miles, espuc Luimnígh, mac mic eisein don Iarla Laighnech, quieuit in Christo. U1298.3 Espuc Corcaighe, manach liath, quieuit in Christo. U1298.4 Ruaidhri mac Domnaill h-Ui h-Eaghra, adhbur righ Luighne, quieuit in Christo. U1298.5 Bódith mór in bliadhain sin ar cethra. U1298.6 Crech mor do dhenum d'Aedh, mac Cathail, ar Tadhg mac Annrias & ar Shitriug mac in Cairnígh Meg Lachlainn, i Magh Cetne. U1298.7 Donn Mag Uidher, rí Fer Manach, idon, cetna ri Fer Manach do macaibh Meg Uidhir, quieuit in Christo. U1298.8 Maighister Sdiamna O Bragain, airdespuc Caisil, quieuit in Christo. Year U1299. U1299.0 Kal. Ian. f. iii., l. x., Anno Domini M.cc.xc.ix.1303 U1299.1 Nicol Mac Mail Isu, airdespuc Arda Macha, in t-aen cleirech is diagha & is crabhtighiu dobi i n-Erinn i n-a aimser fein, quieuit in Christo. U1299.2 Mael Shechlainn Mac Briain, espuc Oil Finn, quieuit in Christo . Donnchadh h-Ua Flannagan, abb na Buille, do ghabhail na h-espocoide cetna d'a eisi. U1299.3 Diarmait h-Ua Flannagan, taisech Tuaithi Ratha & a dha mac & moran aile do marbadh do droing do lucht tighe Domnaill mic Taidhg h-Ui Concobuir, i m-Bun Duibhe, a toraidhecht creiche ruc se leis a Muigh Cetne. U1299.4 Toirrdhelbach ----- p.400 h-Ua Domnaill, rí Tire Conaill & Muircertach Mag Fhlannchadha & Donn O Cathan & Donnchadh Mac Menman & Aedh Mac Menman, da mac mhic ind fhirleighinn h-Ui Domnaill & Níall mac Neill h-Ui Buighill & Mac h-Ughosai & a mac & a derbrathair & Adam Sandal, Goill & Gaeidhil imda aili osin amach do marbadh la h-Aedh h-Ua n-Domnaill, le a derbrathair (fein, idon, taisech Muinteri Feodachain). U1299.5 Niall Mac Gilla Fhinnen quieuit in Christo . U1299.6 Crech mór do dhenum la Clainn Muirchertaigh a Muínnter Cinaetha & Muircertach Mac Con Shnama, adbur taisigh Muínnteri Cinaetha, do marbadh doibh ar in creich sin. U1299.7 Sluagh mór le righ Saxan i n-Albain & cathracha imdha do ghabail {folio & column 66ra}doibh & in t-Iarla & Goill & Gaeidhil do dhul a h-Erinn, cablach mor & nert do gabhail ar Albanchaibh doibh. Teboid a Burc, derbrathair in Iarla, d'eg ar toidhecht dó don t-sluaghedh sin i Carraig Ferghusa, adhaigh Notlaic. U1299.8 Domnall Og (alias, Ruadh) Mag Carrthaigh, rí Des Muman, quieuit in Christo. U1299.9 Maghnus Mag Shamhradhan, taisech Tellaigh Eathach, mortuus est. U1299.10 (Ghearoid Fithomas, oighri Cloinne Gerailt, mortuus est.) U1300.0 Kal. Ian. f. iiii., l. xx.i., Anno Domini M.ccc.1304 U1300.1 In Cunntais, ben Ricaird a Burc, Iarla Uladh, mortua est. U1300.2 Uaiter a Burc, oighri in Iarla cetna, mortuus est. U1300.3 Concobur mac Aedha h-Ui Concobair, do mharbadh la Hoibert h-Ua Flaithbertaigh iar n-denum mebla dóson ar Dhonnchadh h-Ua Flaithbertaigh & in t-Oibert hisin do thuitim ar in lathair cetna. ----- p.402 Year U1301. U1301.0 Kal. Ian. f. ui., l. ii. Anno Domini M.ccc.i.1305 U1301.1 Muircertach h-Ua Concobuir Fhailghi & Mael Mordha, a brathair & in Calbach h-Ua Concobhair, maille fri nónbur ar fichit do maithibh a muinnteri, do marbadh do Shar Piarus Mac Feorais tre fheall & tre mebhail i caislen Fheorais. U1301.2 Caislen Innsi h-Eogain do denamh lesin Iarla. U1301.3 Matha Óg O Raighillaigh do marbadh do Thellach n-Dunchadha. U1301.4 Aedh Óg h-Ua Ferghail mortuus est. U1301.5 Maidm la h-Aedh mac Cathail h-Ui Concobuir & le Clainn Muircertaigh archena ar Muinnter Raghaillaigh, co n-dorchair and Piliph Ua Raighillaigh & oighri Clainni Suibhne & Mag Buirrce, cenn na n-Galloglach, maille fri cet ar cethorchat do dhainib ailib. U1301.6 Toirrdhelbach mac Neill Ruaidh h-Ui Briain, quieuit in Christo. U1301.7 (No, gumadh ar an Kalainn so budh choir Donn Mhag Uidhir do bheith.) ----- p.404 Year U1302. U1302.0 Kal. Ian. f., uii., l. x.iii., Anno Domini M.ccc.ii.1306 U1302.1 Toirrdelbach h-Ua Briain, ri Tuadh Muman, in t-aen duine rob' oireghdha & rob' fherr agh & egnum, fer lan do dérc & do crabadh & robo mó rath dobi i n-Erinn i n-a aimsir féin, quieuit in Christo. Donnchadh {folio & column 66rb}h-Ua Briain, a mac, do righadh i n-a inadh. U1302.2 Ferghal Mag Raghnaill, taisech Muintire h-Eolais, do marbadh le a derbrathribh fein & la bloigh d'a oirecht i mebhail. U1302.3 Cagadh mor eter Aedh mac Eogain h-Ui Concobuir, rí Connacht & maithi Sil Muiredhaigh ar aen rís & Aedh mac Cathail h-Ui Concobuir & moran do macaibh taisech Connacht mar aen re toisechaibh & oirechtaibh na Breifne archena 'mun Sinainn re ré tri mís no cethair, co n-dernadur drem do macaibh righ Aedha mic Cathail, forbais isna Tuathaibh mar aen re sochraide, gur'gabhsat creacha & airgni. Flann mac Fiachra Ui Fhloínn, adbur taisigh Sil Mailruanaigh & Brian mac Donnchadha Riabaigh h-Ui Conchobair, mar aen re dainibh imdhaib ailib do marbadh ar lurg na creiche don toir. Moran d'fhasdogh do na creachaibh & blogh aile do breith as. Is iat tra ba ferr dobí annsin: Ruaidhri mac Cathail h-Ui Concobuir & Donnchadh mac Concobuir in Copain mic Fergail mic Donnchadha mic Muircertaigh Mic Diarmata, adhbur righ Sil Mailruanaigh ar agh, ar einech, ar eghnum, conníce in la sin. Is édh raíníc reime co longport Uí Chonchobuir & loisgis pailis righ Connacht, mar aen re tigibh in longpoirt. Beiris fair Aedh h-Ua Concobuir & benais an crech dhe & marbthar é iartain. U1302.4 Donnchadh h-Ua Flaithbertaigh, espuc Cille Aladh, sai n-einigh & crabaidh ----- p.406 na n-Gaidhel, do eg i n-Dun Buínne i n-deredh erraich reimesin, ag dul do Ath Cliath & a adnucal 'sin Muilinn Cirr, i taigh Muire co honórach. U1302.5 Maighister Tómas O Naán, archideochan Ratha Both & togha espuic na h-ecluise cetna, in Christo quieuit. U1302.6 Roibert a Briuis, mormaer, do ghabail righi n-Alban ar eigin i n-aghaidh righ Saxan. U1302.7 Domnall Tuirtrech O Neill do marbadh i tuisil le lucht tighi h-Ui Neill. U1302.8 Sar Uilliam Prinndragas, ridire óg ba mó nós & eínech & lagh robí i n-Erinn i n-a aimser fein, mortuus est. U1302.9 Crech mór do denum do Clainn Muircertaigh i Crich Cairpri, du ar'marbadh Daibith h-Ua Caeman, brughaidh mór conaich & Donnchadh Mag Buidhechan & daine imda eile. U1302.10 Brian Carrach O h-Eaghra do marbadh h-Ui Flannagan. U1302.11 Petrus O Tuathalan, bicair Cille Espuic Broin, quieuit in Christo. U1302.12 Nicol h-Ua Donnchadha, sacart óg dobí i n-Druim Cliabh, do marbadh don Gerran Dubh dona Bairedachaibh gan cin, gan adbur, acht martra d'imírt fair. Ocus gach aen gebhus Paiter do raith a anma, atait se fichit la loghaidh aigi gach meinciu gebthar do. U1302.13 (No, gumadh ar in Kalainn si bud cóir Donn Mag Uider.) ----- p.408 Year U1303. U1303.0 {folio/column 66va}Kal. Ian. f. i., l. xx.iiii., Anno Domini M.ccc.iii.1307 U1303.1 Luirint h-Ua Lachtnan,espuc Cille mic n-Duach, manach liath, quieuit in Christo. U1303.2 Echdruím O Maine do loscadh le dreím do macaibh righ O Maine. U1303.3 Goill Rosa Comain uile d'fhorba do marbadh la Donnchadh O Cellaigh, ri h-Ua Maine, ag Ath Escrach Cuan, dú itrochair Pilip Muinnter & Sean Muindter & Maíu Driu, mar aen re dainibh ailibh, eter marbadh & fhaghbail & ghabail. Do ghabadh ann Diarmait Gall Mac Diarmata & Cormac Mac Ceithernaigh & roleigedh as a sochraidedha fo chumus. Ocus rogabadh ann fos Seirriam Rosa Comain & do leigedh as iat ar trill & doronsat sith ar son in baile do loscadh re h-Emunn Buitiller. U1303.4 Edubard, rí Saxan, tigherna na h-Erenn & Bretan & Alban, mortuus est. U1303.5 Donnchadh O Flannagan, espuc Oil Find, quieuit in Christo. U1303.6 Domnall mac Taidhg mic Briain, mic Annrias, mic Briain Luighnígh, mic Toirrdhelbaigh Moir, tanusti Connacht, fer lan d'egnum & d'eínech, sai coitcenn, a marbadh la h-Aedh m-Breifnech, mac Cathail Ruaidh h-Ui Conchobuir. U1303.7 Tadhg, mac Mail Shechlainn, mic Donnchadha, mic Domnaill, mic Magnusa, mic Toirrdhelbaigh, feichem coitcenn ím biadh & ím ellach, a marbadh do Cathal, mac Domnaill, mic Taidhg. U1303.8 Donnchadh Muimnech O Ceallaigh, ri O Maine, sai coimdes ím gach ni, quieuit in Christo. U1303.9 Uilliam ----- p.410 Mac Fheorais, ardespuc Tuama, do dul co Roim. U1303.10 Coroin do thabairt do righ Saxan & Bretan & Erenn, idon, d'Edubard Og. U1303.11 Ailbi ingen Taidhg Ui Concobuir, mortua est. U1303.12 Clann Muircertaigh dothecht i Magh Cetne & arbanna Crichi Cairpri & moran d'arbur Tire h-Oilella & in Corainn do loscadh leo. Ocus don toisc sin do marbadh Tadhg mac Maghnusa. Do marbadh lasin Cathal cetna. U1303.13 Mail Shechlainn O Gairmleghaidh, taisech Ceneoil Moáin, quieuit in Christo. U1303.14 Maghnus Mag Oirechtaigh quieuit in Christo. Year U1304. U1304.0 Kal. Ian. ii. f., l. u., Anno Domini M.ccc.iiii.1308 U1304.1 Moircreach do denum do Maelruanaigh Mac Diarmata ar macaibh Domnaill h-Ui Conchobuir i Crich Cairpri. Creacha mora do dhenum do Clainn Muircertaigh ar na macaibh cetna & siat ar n-denum shitha reime riu & ar tabairt braiget doibh & do fealladur orra iartain. {folio & column 66vb}Ocus do gluaisedur na meic rompo co Sliabh /En & ní rucadur leo acht a n-eich & a n-eidedh & a n-groighe. Ar n-a cloistin sin do Ghallaibh O Fiachrach & Luigne, do tinoileadur cucu & do leanudur iat co mullach Sleibhe /En & do ínntódur meic Donnchadha & meic Domnaill ríu, gur'teithedur na Goill rompo & co tucadh maidm forro co leic Esa Dara. Ocus do marbadh leo Tomag Mac ----- p.412 Balltair, Constabla Bona Finne & a derbrathair & daine aili. U1304.2 Crech dighalta do dhenum d'Aedh mac Cathail, ar Ruaidhri mac Cathail, ar a derbrathair fein. Ocus Maghnus mac Maghnusa, do marbadh leis & daine aili. U1304.3 Imhar Mac Geibennaigh quieuit in Christo. U1304.4 Soighnen teínedh do thoitim i Mainistir na m-Brathar i Ros Comain, gur'bris in Mainistir. U1304.5 Domnall, mac comarba Comain, aircideochan Oil Fínn, quieuit in Christo. U1304.6 [gap: extent: unknown] , bicair Claín Innsi, mortuus est quinto Idus Februarii. Year U1305. U1305.0 Kal. Ian. f. iiii., l. x.ui., Anno Domini M.ccc.u.1309 U1305.1 Aedh mac Eogain mic Ruaidhri mic Aedha, mic Cathail Croibhdeirg mic Toirrdelbaigh Moir h-Ui Concobuir, ri Connacht & deghadbur airdrigh Erenn & in t-aen Gaidhel rob' ferr eghnum & eínech ; ro bo mó & rob' fherr delbh tainic o Brian Boruma anuas, do marbadh le h-Aedh m-Breifnech, mac Cathail h-Ui Conchobuir, (& in Dael h-Ua Sochlachan do shin lam do d'a mharbadh le tuaigh, idon, bodach sudaire) i Coill in Clachain & moran do maithibh a muínnteri. Ocus is iat so na maithi sin: idon, Concobur Mac Diarmata & Diarmait Ruadh, mac Taidhg h-Ui Concobuir & Diarmait, mac Cathail Carraigh Mac Diarmata & Aedh, mac Muircertaigh, mic Taidhg, mic Mailruanaigh. Diarmait O h-Eilidhe, flaithbrughaidh rob'ferr i n-a aimsir fein & Gilla na Naem Mac Aedhugan, ollamh Connacht & Erenn & sai coimdhes i n-gach ceird, do thoitim don lucht soir 'sin lo cetna & Faghartach O ----- p.414 Doibhilen do lucht tighi Tomaltaigh Mic Donnchaidh. U1305.2 Crech do dhenum la h-Aedh mac Cathail h-Ui Concobuir, ar Muirgis Mac Donnchaidh & a ghabail fein. U1305.3 Cathal, mac in Líathanaigh, abb na Trinoidi, do thoghadh cum espucoide Oi Finn. U1305.4 Uilliam Burc do thocht co h-Oil Finn ar eis Ui Concobuir do marbadh i Connachtaibh & Sil Muiredhaigh do thabairt tighernuis do mac Cathail h-Ui Concobuir. U1305.5 Ruaidhri mac Cathail & O Flainn {folio & column 67ra}do dhul, marcsluaigh, ar a Machaire & mac Mic Fheorais do marbadh leo. U1305.6 Coinne do dhenum d'Uilliam Burc & do Chonnachtaibh re mac Cathail 'ma Ath Slisen. Brisedh coinne etorra & maidm do thabairt ar mac Cathail ann. Dream d'a muinntir do marbadh. Uilliam Burc do dhul co Mainistir na Buille & Clann Muircertaigh do thecht i Tir n-Oilella. Arbur ímdha do loscadh & do mhilliudh doibh. Mac Uilliam do thecht ar Coirr Sliabh anúas. Mac Cathail do cur as a longport dó & Donnchadh O Fínachta do marbadh do thosach sluaigh Mic Uilliam & daine aili. U1305.7 Crech do dhenum le Mac Uilliam i Cliond Fhermhuighe. U1305.8 Crech aile leis co Beinn Gulban & ní is fada sís. U1305.9 Concobur mac Briain Ruaidh h-Ui Briain, do marbadh. ----- p.416 Year U1306. U1306.0 Kal. Ian. u. f., l. xx.uii., Anno Domini M.ccc.ui.1310 U1306.1 Conchobur h-Ua Briain, mac righ rob' ferr do Leith Mogha, do marbadh do na Gallaibh duba í mebhail. U1306.2 Crecha mora dighla do denum le h-Aedh m-Breifnech & le Clainn Muircertaigh arcena ar Maelruanaigh Mac n-Diarmada & Donnchadh, mac Donnchadha, d'argain & do gabail & a muinnter do marbadh & do ghabail & do loscadh. Ocus a ben do marbadh, idon, ingen h-Ui Flannagan & mna & fir imda aili fos. U1306.3 Ferghal Mag Dorchaid quieuit in Christo. U1306.4 Una ingen Aedha mic Feidlimthe, d'ég. U1306.5 Sluaighedh le Seffraigh O Ferghail co Dun Uabhair, aít ar'marbadh Domnall mac Aedha Oig Ui Fherghail & Aedh mac Mail Isu & Gaffraigh mac Muircertaigh. U1306.6 Caislen Bona Fínne do loscadh & d'argain, eter cruachaibh & tighibh, le Ruaidhri mac Cathail & le h-Aedh mac Maghnusa & le muindtir Aedha Breifnígh arcena. U1306.7 Finnghuala ingen Maghnusa Uí Choncobuir, d'eg. U1306.8 Aedh Breifnech O Conchobuir, degadhbur airdrigh Connacht & in mac righ is ferr tainíc o Murchadh mac Briain Boruma, anuas, a marbadh le Mac Uidílin (idon, Seonag Mac Uibhilin), idon, buana do bi ar chongmhail aigi fein, i fheall & a mebhail ar cennaidhecht do ronadh. U1306.9 Fici tunna fina dochur fo thir í Magh Cetne in tan sin. U1306.10 Caislen Sligidh do dhenum leisin Iarla. U1306.11 Feidhlimidh mac Aedha mic Eoghain, ----- p.418 a n-inadh a athar fein. U1306.12 Cormac O Flannagan, taisech Tuaithi Ratha, do marbadh le Henrí Mac Gille {folio & column 67rb}Fhinneín, taisech Muinnteri Peodachan, a feall. U1306.13 Mac Craith Mag Uidhir, ridamna Fer Manach & Domnall Mac Gille Míchil, taisech Clainni Conghaile, do milliudh & do loscadh le Roolbh Mag Mhathgamna. U1306.14 Amhlaim Mag Uidhir, idon, mac Duinn Carraigh, taisech Muinnteri Peodachan, mortuus est 14 Kal. Iulii, 1306. Year U1307. U1307.0 Kal. Ian. ui. f., l. ix., Anno Domini M.ccc.uii.1311 U1307.1 Crech mor do dhenum le Clainn Muircertaigh i Connachta & Gilla Crist mac Muirgisa mic Donnchadha Mic Diarmata, do marbadh ann & Aed mac Cormaic & Uilliam Mac Gille Arraith & Donnchadh mac Tomaltaigh & daine imdha aili. U1307.2 Da mac Uilliam Leith a Burc do marhadh do na macaibh righ Laighnechaibh. U1307.3 Sluaighedh mór le h-Uilliam Burc isin Mumain i n-aghaidh in Claraidh & cath do thabairt doibh & maidm do thabair tarin Clarach ann & Uilliam Burc ar deredh a muinnteri ag lenmain in mhadhma. Ocus gidhe ro gabadh, is aigi do bhi coscur in mhadma. U1307.4 Tadhg O h-Ainlidhe dho marbadh la Siurtan d'Eisetra. U1307.5 Cagadh mor i Tuadh Mumain isin bliadhain si & cath do thabairt do Dhonnchadh Mac Conmara & d'a oirecht, idon, do tricha cet O Caisin, í n-aighaidh h-Ui Briain & fer Muman uile. Ocus Donnchadh Mac Conmara do marbadh ann & maithi a oirechta uile & Domnall O Grada, taisech Ceneoil Dunghaile. Ocus ár diairmidhe etorra, leth ar leth. U1307.6 Donnchadh O Briain, ri Muman & ----- p.420 adbur righ Erenn, do marhadh a mebhail do Murchadh mac Mathgamna Ui Briain. U1307.7 Lochlainn Riabach O Deaghadh do marbadh le Mathgamain mac Domnaill Connachtaigh Ui Briain. U1307.8 Seonag Mac Uighilin do marbadh in Gruelaigh i m-Baile Tobair Brighde & a marbadh fein ind. Ocus is don gerrshamhthaigh d'ar'marbh se Aedh Breifnech O Concobuir, ri Connacht, do marbadh e fein. U1307.9 Crech do dhenum le Feidhlimidh O Conchobuir, ri Connacht, ar Clainn Muircertaigh, ar bord Muighi Cetni. Ocus Mael Sechlainn mac Concobuir Ruaidh, risi raitea Ceann in Meighil, do marbadh ann & daini eile. U1307.10 Domnall h-Ua Ruairc, ri Breifne, mortuus est. U1307.11 Diarmait Cleirech h-Ua Briain mortuus est. U1307.12 Muircertach O Briain do righadh. U1307.13 Domnall O Birn, taisech Tire Briuin, quieuit in Christo. U1307.14 Gilla Isu O Dalaigh, ollam dana, quieuit in Christo. Year U1308. U1308.0 {folio/column 67va}Kal. Ian. uii. f., l. xx., Anno Domini M.ccc.uiii.1312 U1308.1 Uilliam Mac Fheorais, airdespuc Tuama, in Christo quieuit. U1308.2 Beinidhecht O Bragan, espuc Luighne, quieuit in Christo. U1308.3 Malaci Mag Aedha, espuc Oil Find, do thoghadh cum airdespucoide Tuama. Year U1309. U1309.0 Kal. Ian. ii. f., l. i., Anno Domini M.ccc.ix.1313 U1309.1 Clemens Papa mortuus est. U1309.2 Rex Franciae mortuus est. U1309.3 Gilla Isu Mag Dorcaidh do marbadh do ----- p.422 Conchobur Carrach Mac Diarmata. U1309.4 Tadhg mac Annrias, d'eg. U1309.5 Cathal mac Murchadha Carraigh h-Ui Fherghail, quieuit in Christo. U1310.0 Kal. Ian. iii. f., l. x.ii Anno Domini M.ccc.x.1314 U1310.1 Niall O Domnaill occisus est. U1310.2 Maidm Muinnteri Raighillaigh ic Druim Lethan le Ruaidhri mac Cathail Ui Concobuir. U1310.3 Maghnus mac Domnaill h-Ui Eaghra, do marbadh le Magnus mac Uilliam Ui Eaghra, i feall. U1310.4 Niall mac Briain h-Ui Neill, in t-aen mac righ ro bo línmuire & rob'ferr maithius bo bí a n-Erinn i n-aen aimsir ris fein, quieuit in Christo. Year U1311. U1311.0 Kal. Ian. iii. f., l. x.ii., Anno Domini M.cccxi.1314 U1311.1 Matha Mag Tigernan do marbadh do Chathal O Ruairc. U1311.2 Niall O Domnaill do marbadh le h-Aedh O n-Domnaill. U1311.3 Matha Mag Dhuibhne, espuc na Breifne, d'ég. U1311.4 Roolbh Mag Mathgamna do marbadh d'a braithribh fein. Year U1312. U1312.0 Kal. Ian. iiii. f., l. xx.iii, Anno Domini M.ccc.x.ii.1315 U1312.1 Sluagh-loinges mor do thecht a h-Albain le derbrathair righ Alban, le h-Edubhard, i crichaibh Uladh. Crecha mora do dhenum dó ar muinntir in Iarla & ar Gallaibh na Midhe. Sluagh mor do thinol don Iarla i n-aghaidh na n-Albanach. Feidhlimidh mac Aedha h-Ui Choncobuir, ri Connacht, do dhul leisin. Sluagh mor aile do tinol {folio & column 67vb}le Ruaidhri mac Cathail Ui Chonchobuir, i ----- p.424 Connachta. Caislena do losgadh & do brisiudh. U1312.2 Aedh mac Magnusa Ui Conchobuir, do marbadh le Cathal mac Domnaill Ui Concobuir. Maghnus mac Magnusa, in mac righ rob' ferr einech & eghnom do bí do Connachtaibh & Domnall, a derbrathair, do marbadh in la ar namarach lesin fer cetna. Diarmaith mac Simoin na Tragha, do marbadh in la do marbadh Aedh mac Maghnusa Ui Concobuir, lesin clainn cetna a n-dighail a n-athar. U1312.3 Cath don Iarla d'on dara leth & d'Edubard co n-a fhedain don leth aile, gur'maidmedh ar in Iarla & ar Gallaibh archena. Ocus do gabadh ann Uilliam Búrc & da mac Mic in Mhilidh. U1312.4 Mathgamain Mag Raghnaill, taisech Muinnteri h-Eoluis, do marbadh le Maelruanaigh Mac n-Diarmata, rí Muighe Luirg & O Mailmhiadhaigh, taisech Muinnteri Cearballan & moran do Muinntir Eoluis araen riu. Conchobur Ruadh mac Aedha Breifnígh, do marbadh ann. U1312.5 Maelruanaigh Mac Diarmata & Gilleberd Mac Goisdelbh do thecht i Magh Luirg & creacha do denum doibh. Ocus rucadur ben Diarmata Gaill leo & do airgedar uile muinntir Diarmata Gaill. U1312.6 Taíníc Aedh O Domnaill fa chaislen Sligidh & do cuas fair leis. U1312.7 Ruaidri mac Domnaill Ui Concobuir, do marbadh le Derborgaill, ingen Magnusa Ui Choncobuir, ar cennaidhecht do ceithirn gallóglach. ----- p.426 Year U1313. U1313.0 Kal. Ian. u. f., l. iiii. Anno Domini M. ccc.x.iii.1316 U1313.1 Sluagh mor do tinol le Feidhlimidh O Concobuir & le Mac Fheorais & le Gallaibh Iarthair Connacht. Techt doib co tochur Mona Coinnedha. Ruaidhri h-Ua Concobuir do dhul 'n-a n-aghaidh & cumusc doibh ar a ceile. Ruaidhri h-Ua Concobuir, ri Connacht, do marbadh ann & Diarmait Gall Mac Diarmata, rí Muighi Luirg & Cormac Mac Ceithernaigh, ri Ciaraidhe & galloglacha uaisli & daine imda aili. Righe in Coicid do gabail d'Fheidhlimidh aris. Ocus sluagh mor leis d'innsaighidh Atha Lethain & in baile do losgadh leis. Ocus Sleimne d'Eisetra, tigherna in baile, do marbadh leo & in Goganach, in t-aen Barun ba saire dobi a n-Erinn, do marbadh leo & Goill imda aili. Ocus edala mora d'fhaghbail doibh. A nós & a n-alladh do dhul fa Erinn, gur'ghiallsat moran doibh. U1313.2 Sluaighedh mor do comoradh le Feidhlimidh {folio & column 68ra}mar aen re maithibh an coicidh & Donnchadh O Briain, ri Muman & O Mael Shechlainn, ri Midhe & Ualgharc O Ruairc, rí Breifne (Ualgharc O Ruairc do ghabail righi in isto anno.) & O Ferghail, ri Muinnteri h-Angaile & Tadhg O Cellaigh, ri O Maine & Maghnus mac Domhnaill h-Ui Concobuir, tanusti Connacht & Art O h-Eaghra, ri Luighne & Brian O Dubdha, rí O Fiachrach. A n-dul sin uile co h-Ath na Righ. Goill Iarthair Connacht uile do thinol 'n-a n-aighidh: idon, Uilliam Burc & in Barun Mac Feorais, tigherna Atha na Righ & Goill Leithi ----- p.428 Cuinn uile d'urmhor. Cath do comorad leo & maidm do thabairt ar Gaidhelaibh ann. Feidhlimidh O Concobuir (mac Aeda mic Eoghain), rí Connacht, do marbadh ann: in t-aen duine is mo re raibhe aire fer n-Erenn uile & rob' fer einech & eghnum. Tadhg h-Ua Ceallaigh, rí O Maine, do marbadh ann & ochtar ar fichit d'ar'dhual righi do Clainn Cellaigh do marbadh ann. Art O h-Eaghra, ri Luighne, do marbadh ann. Acht aen ní, nír'marbadh 'sin aimsir si i n-Erinn in coimlín do marbadh ann do macaibh righ & taisech & do dainibh ímdha aili osin amach.Ruaidhri mac Donnchadha mic Eogain h-Ui Concobuir, do righadh do Connachtaibh. U1313.3 Sluagh le h-Uilliam Burc i Sil Muiredhaigh. O Concobuir & Connachta do dhenum sitha, acht Mac Diarmata. Techt do Mac Uilliam i Magh Luirg. Crecha mora do thabairt leó o Ath in Chip & o Uachtar Thire & in tir uile do loscadh & do mhilliudh doibh. Imtecht doibh astir amach iar sin. In Ruaidhri cetna do athrighadh le Mac Diarmata iar sin. U1313.4 Derborgaill ingen Maghnusa h-Ui Concobuir, d'eg. Year U1314. U1314.0 Kal. Ian. uii. f., l. x.u., Anno Domini M.ccc.x.iiii.1317 U1314.1 Toirrdelbach mac Aedha mic Eoghain, do righadh le Connachta. U1314.2 Roibeat a Briuis, ri Alban, do thecht a n-Erinn maille re galloglachaibh imdhaibh i furtacht Edubaird, a brathar fein, do dhichur Gall a h-Erinn. U1314.3 Mailir d'Eisetra, tigherna Atha Lethain, do marbadh le ----- p.430 Cathal mac Domnaill h-Ui Concobuir, ar bord Droma Cliabh & Domnall mac Taidhg mic Domnaill Irrais, do marbadh ann & ceithri fir déc aili. U1314.4 Caislen Atha Cliath in Choraind do brisiudh. U1314.5 Donnchadh h-Ua {folio/column 68rb}Briain, ri Muman, occissus est. U1314.6 Conchobhur Buidhe Mag Tighernan, taisech Tellaigh Dunchadha, occisus est immaidm Cille Móire & Mathgamain Mag Tighernan & in Gilla Ruadh, mac in aircinnigh & moran aile d'a ciniudh & Nícol Mac in Mhaighistir & moran d'a aicme. U1314.7 Maidm Cille Moire ar mac Ruaidhri n-Galloglach & ar feraibh Breifne & ar Mhuinntir Peodacan, du inar'thuit moran do dhainibh. U1314.8 Mael Isu Ruadh Mac Aedhugan d'eg. U1314.9 Raghnall Mag Raghnaill do ghabhail & Seffraigh Mhag Raghnaill, taisech do denum dhe. U1314.10 Gorta mor isin bliadhain si. Year U1315. U1315.0 Kal. Ian. i. f., l. xx.ui. Anno Domini M.ccc.x.u.1318 U1315.1 Maidm i n-Elibh ar Gallaibh leis O Cerbhaill, dú ar'marbadh Adam Maireis & Goill imda eile. U1315.2 Sluagh mor do tinol le Maelruanaig Mac n-Diarmata & is iat so: idon, Toirrdelbach O Concobuir, ri Connacht & Concobur O Ceallaigh, ri O Maine & Ualgharc O Ruairc, rí Breifne & Tomaltach Mac Donnchaidh, tigherna Thire h-Oilella, d'innsaighidh Cathail mic Domhnaill, co Fásadh Coille. Ocus targad Cathal comhadha mora do Mac Diarmata do cinn gan teacht chuigi don toisc sin. ----- p.432 Ocus nír'gabadh uadha, gur'innsaighedur na sochraidheadha sin co lar a longpuirt & nír'time & nir'theichedh do Cathal im in toisc sin. Innsaighis Cathal asna tighibh amach & cumuscit ar a cheile. Acht en ní, marbthar Conchobhur O Ceallaigh, ri O Maine & Brian mac Toirrdhelbaigh Ui Conchobhuir, adhbur righ Connacht & daine imdha aili, eter mharbhadh & leathadh. Cathal cetna d'innsaighidh Connacht & do h-athrighadh Toirrdelbach O Concobhuir. Ocus do ghabh Cathal righe Connacht & do roine crecha mora ar Mac n-Diarmata. U1315.3 Seán mac Domnaill h-Ui Neill, do marbadh le h-Aedh O n-Domnaill. U1315.4 Ricard a Clara do marbadh. U1315.5 Edubhard a Briuis, fear millti Erenn co coitcenn, eter Ghallaibh & Ghaidhelaibh, do marbadh le Gallaibh Erenn tre nert cathaighthi ag Dun Dealgan. Ocus do marbadh 'n-a fhocair Mac Ruaidhri, ri Innsi Gall & Mac Domnaill, ri Aerther Ghaidhel, mar aen re h-ár na n-Albanach uime. Ocus ni dernadh o thus domain gnim budh ferr d'Eirinncaibh ina'n gnimh sin. Uair tainic gorta & dith daine re a linn a n-Erinn uile {folio & column 68va}co coitchenn re h-eadh tri m-bliadhan co leth & do ithdis na daine a cheile gan amurus ar fut Erenn. U1315.6 Seffraigh h-Ua Fergail, taisech na h-Anghaile, quieuit in Christo . U1315.7 Snechta mhor isin bliadhain sin. U1315.8 Seann O Ferghail do marbadh d'aen urchur soighde. ----- p.434 Year U1316. U1316.0 Kal. Ian. ii. f., l. uii., Anno Domini M.ccc.x.ui.1319 U1316.1 Enri Mac in Crosain, espuc Ratha Both, in Christo quieuit. Tomas mac Carmaic h-Ui Domnaill, abb Essa Ruaidh, do thoghadh cum espucoide Ratha Both. U1316.2 Espuc Doire in Christo quieuit. U1316.3 Espuc Clochair in Christo quieuit. U1316.4 Espuc Cluana Ferta Brenaínn quieuit in Christo. U1316.5 Aine ingen Mic Diarmata, ben Mic ConShnama, quieuit in Christo. U1316.6 Tomaltach O Mael Brenainn & Echmarcach Mac Branain, taisech Corco Achlann, do marbadh a cheile. U1316.7 O Banan, espuc Oirgiall, d'eg. U1316.8 Brian mac Domnaill h-Ui Neill, do marbadh le Clainn Aedha Buidhe. Year U1317. U1317.0 Kal. Ian. iii. f., l. x.uiii., Anno Domini M.ccc.x.uii.1320 U1317.1 Coínne mór eter Cathal O Conchobuir & Maelruanaigh Mac Diarmata: sith do dhenum doibh & tainic Mac Diarmata astir iar sin. Feall do dhenum do'n Cathal cetna ar Mac n-Diarmata i Mullach Dorabruch & a gabhail ann & Graine ingen Mic Maghnusa, a ben, do gabail 'sin lo cetna i port Calad na Cairgi. Ocus do lomairged in tire uile. Ocus fos do gahadh Mael Isu Donn Mac Aedhagan & a mac & Tomaltach ----- p.436 Mac Donnchaidh, tigerna Tire h-Oilella & fuaradur moran d'ulc. U1317.2 Mor ingen Ui Baighill, ben h-Ui Fergail, d'ec. U1317.3 Mathgamhain, tanusti O Briain, quieuit in Christo. Year U1318. U1318.0 Kal. Ian. u. f., l. xx.ix., Anno Domini M.ccc.x.uiii.1321 U1318.1 Graine ingen Mic Maghnusa, banrighan Muighi Luirg, ben Maelruanaigh Mic Diarmata, d'eg. U1318.2 Ruaidhri mac Donnchadha, ri Connacht, do marbadh le Cathal mac Aedha h-Ui Concobuir. U1318.3 Carracc Locha Cé do leagadh le Cathal O Conchobuir. U1318.4 Maghnus O h-Anluaín do dhalladh la Níall O n-Anluain. U1318.5 Niall O h-Anluain, ri Oirr{folio & column 68vb}ther, do marbadh do Ghallaibh Duin Dealgan í mebhail. U1318.6 Maidm mor do thabairt do Andriú Mac Fheorais & do Gallaibh na Midhe ar macaibh righ O Failghi. U1318.7 Bodith mor ar fut Erenn uile co coitchenn. Year U1319. U1319.0 Kal. Ian. ui. f., l. x., Anno Domini M.ccc.x.ix.1322 U1319.1 Cogadh mór eter rí Saxan & a Iarladha. U1319.2 Matha O h-Eothaigh, espuc Ard Achadh, quieuit in Christo. U1319.3 Murchadh O Ferghail, thaisech na h-Anghaile, do marbadh le Seoan O Ferghail, le mac a derbrathar. Muircertach h-Ua Ferghail do marbadh le a brathair fein fos 'sin lo cetna. U1319.4 Donnchadh mac Donnchadha Mic Diarmata, quieuit in Christo. U1319.5 Gillibert O Ceallaigh, ri O Maine, d'eg (i Noin Auguist). U1319.6 Enri Mac Gilli Fhinnein, ----- p.438 taisech Muínnteri Peodachan, do marhadh do clainn Amlaim Meg Uidhir. U1319.7 Barun Mac Feorais d'eg. U1319.8 Uilliam Liath, mac Uilliam Móir, do ecc. U1320.0 Kal. Ian. uii. f., l. xx.i., Anno Domini M.ccc.xx.1323 U1320.1 Cairpri O Mael -Shechlainn occisus est. U1320.2 Seoinin O Fergail do marbadh do clai